Wie heeft er invloed op uw stemgedrag? De buurman? Maurice de Hond met zijn polls? Of uw vrouw? Het kan allemaal, maar wie er echt invloed heeft, is sterk afhankelijk van hoelang het nog duurt voor de verkiezingen zijn. Dat blijkt uit onderzoek.

Wetenschappers trekken die conclusie na twee experimenten. In het eerst experiment kregen studenten een enquête voorgelegd over een lokaal beleid dat fietsen betrof. Een deel van de studenten kreeg te horen dat het beleid volgende maand al zou worden doorgevoerd. De andere studenten dachten dat het volgend jaar pas zou gaan gebeuren. In een tweede onderzoek moesten studenten stemmen of ze voor of tegen positieve discriminatie waren. Voor de proefpersonen gingen stemmen, zorgden de onderzoekers ervoor dat ze hadden nagedacht over waarom positieve discriminatie goed of slecht is. Andere proefpersonen dachten na over hoe positieve discriminatie bewerkstelligd zou kunnen worden. De eerstgenoemde groep dacht heel abstract over positieve discriminatie na. De tweede groep was wat concreter.

Resultaten
Uit het onderzoek blijkt dat beslissingen die nog ver weg of heel abstract zijn ervoor zorgen dat mensen gevoeliger zijn voor de mening van hun vrienden. “Onderzoek als dit benadrukt dat we sociale wezens zijn,” stelt onderzoeker Alison Ledgerwood. “Het punt is dat we altijd beïnvloed worden door wat andere mensen denken, maar wie ons het meest beïnvloedt, dat is afhankelijk van de timing.”

WIST U DAT…

…een stemlokaal ook invloed heeft op uw stem?

Ver weg
Wanneer een verkiezing volgend jaar plaatsvindt dan zijn mensen sterker geneigd om zich te laten leiden door de mening die de meerderheid van hun groep erop nahoudt. Als de verkiezing volgende maand is, laten mensen zich sneller leiden door de mening van individuen.

Verkiezingsteams kunnen hun voordeel doen met dit onderzoek. Als zij mensen maanden van tevoren over de streep willen trekken, kunnen ze daar de poll van Maurice de Hond voor gebruiken. Met die polls kunnen ze benadrukken dat de meeste Nederlanders (en dus de meerderheid van de groep waartoe we behoren) op partij x stemt. Dat kan mensen overhalen om ook op die partij te stemmen. Maar als de verkiezingen nog maar enkele weken van ons verwijderd zijn (zoals nu het geval is), heeft zo’n aanpak geen zin meer. “Wanneer we dichter bij de verkiezingen komen, beïnvloeden polls ons steeds minder.” Nu laten we ons meer leiden door wat mensen in onze directe omgeving vinden.