Dokter David Dosa volgt Oscar de kat al vijf jaar met verbazing. Het dier – woonachtig in een verpleeghuis voor dementerende ouderen – weet namelijk met indrukwekkende precisie de dood te voorspellen. Hij doet dat door patiënten die nog enkele uren te leven hebben gezelschap te houden. Van de gezonde patiënten moet de kat niets hebben.

Oscar is vijf jaar oud en werd als kitten door het Steere House Nursing and Rehabilitation Centre in Providence, Rhode Island geadopteerd. Het dier is een weinig sociaal. De enigen die hij gezelschap wil houden zijn de patiënten die binnen enkele uren sterven.

Dosa publiceerde in 2007 al een artikel over Oscar in het New England Journal of Medicine. Maar dat heeft de kat er niet van weerhouden om zijn gave te blijven gebruiken. Sinds 2007 heeft hij bijna twee keer zoveel sterfgevallen voorspeld als daarvoor het geval was.

Als een patiënt stervende is en de deur naar zijn kamer gesloten is, blijft Oscar net zolang aan de deur krabben tot hij naar binnen wordt gelaten. Toen verpleegsters de kat eens op het bed zetten van een patiënt waarvan ze dachten dat deze snel zou sterven, glipte Oscar snel weg om bij een andere patiënt te gaan zitten. Zijn kijk op de gezondheid van de patiënten bleek beter dan die van de verpleging. De tweede patiënt stierf diezelfde avond nog, terwijl de andere nog twee dagen leefde.

Oscar is om die reden uitgegroeid tot een meetmiddel. Zodra de kat bij een patiënt op bed springt, worden de familieleden gewaarschuwd. Overigens blijft Oscar de stervende patiënten in de laatste uren van hun ziekte trouw. “Het is niet dat hij treuzelt,” vertelt Dosa. “Hij gaat gauw naar buiten, pakt wat brokken en is direct weer aan de zijde van de patiënt te vinden. Het lijkt alsof hij letterlijk een wake houdt.” In het verpleeghuis wonen nog vijf andere katten. Zij beschikken echter niet over de gave van Oscar.

Dosa heeft inmiddels een boek aan de bijzondere kat gewijd: ‘Making rounds with Oscar: the extraordinary gift of an ordinary cat’. Een wetenschappelijke verklaring voor het kattengedrag blijft hierin uit. Wel suggereert Dosa dat Oscar – net als honden van wie gebleken is dat ze kanker kunnen ruiken – in staat is om ketonen te detecteren. Ketonen zijn biochemicaliën die door afstervende cellen worden afgegeven.

Familie en vrienden van de dementerende patiënten reageren uitermate goed op het gedrag van Oscar. Hij is al in meerdere rouwadvertenties lovend genoemd. “Mensen putten troost uit het idee dat het dier erbij was toen hun geliefde stierf. Hij was er toen zij er niet konden zijn.”