Ooit gehoord van de boomoctopus? Volgens deze internetpagina leeft dit verzonnen dier niet alleen in rivieren, maar ook in bomen. Amerikaanse kinderen kregen deze internetpagina voorgeschoteld en moesten oordelen of de informatie over de Octopus paxarbolis betrouwbaar is. Wat blijkt: 87,5 procent van de kinderen gelooft dat de informatie over de boomoctopus klopt. Meer dan de helft vindt het verhaal zelfs zeer betrouwbaar.

Het internetgrapje is in 1998 geplaatst door Lyle Zapato, maar wordt vandaag de dag nog gebruikt als voorbeeld van hoe misleidend artikelen op internet kunnen zijn. Toch is het merkwaardig dat een overgrote meerderheid van de 53 twaalf- en dertienjarigen niet in de gaten had dat Zapato de informatie over de boomoctopus uit haar duim zoog.

Omgaan met internet
“We denken dat kinderen kritisch omgaan met informatie op internet, omdat ze ook goed kunnen navigeren op Facebook”, zegt professor Donald Leu van de universiteit van Connecticut. “Maar in werkelijkheid beschikken kinderen niet over dit soort vaardigheden.”

Het probleem is niet dat kinderen dommer zijn dan enkele decennia geleden, maar dat er op school te weinig aandacht is voor internet. Kinderen leren niet goed genoeg met internet werken, waardoor zij denken dat alle informatie klopt.

Situatie in Nederland en België
Dit is overigens niet alleen een Amerikaans probleem. Het speelt ook in Nederland en België. In 2010 voltooide journalist Joost Schellevis, in opdracht van Stichting Krant in de Klas, een onderzoek naar de internetwijsheid van kinderen in groep 7 en 8. “Kinderen moeten zelf een filter krijgen, in hun hoofd, om informatie te kunnen schiften en bronnen te kunnen beoordelen”, zo stelt Schellevis. “Ze zijn absoluut niet kritisch in de keuze van nieuwsberichten. Daar is een rol weggelegd voor basisscholen, die kinderen beter en meer zouden moeten laten oefenen met het interpreteren en beoordelen van teksten, vooral ook op internet.”