Het verklaart de vele onvoltooide kunstwerken van de schilder, waaronder de Mona Lisa.

Onderzoekers hebben zich vaak over de kunstwerken van de befaamde schilder gebogen, om te achterhalen aan wat voor kwaaltjes de mensen van die tijd leden. Zo zou Mona Lisa bijvoorbeeld al dan niet een schildklieraandoening hebben gehad. Maar ook Da Vinci zelf werd van medisch advies voorzien. Zo had hij bijvoorbeeld een oogafwijking en op latere leeftijd een handverlamming. Dat laatste werd tot nu toe aan een beroerte toegeschreven. Maar onderzoekers doen in een nieuwe studie opnieuw een suggestie.

Klauwhand
De onderzoekers opperen dat Da Vinci mogelijk een klauwhand had. Dit ontstaat wanneer zenuwen in de hand bekneld raken. De laatste vingerkootjes staan hierdoor permanent gebogen, als een soort klauw. En deze aandoening zou de reden zijn dat de wereldberoemde schilder in zijn laatste vijf jaar van zijn carrière veel onvoltooide kunstwerken naliet.


Mona Lisa-effect

De Mona Lisa is toch wel één van Da Vinci’s meest beroemde werken. Onderzoekers hebben zich dan ook veelvuldig over het schilderij gebogen. Zo werd onder andere het ‘Mona Lisa-effect’ in het leven geroepen. Maar wist je dat dit effect bij het wereldberoemde schilderij helemaal niet optreedt?

Tekening
Tot deze conclusie komen de onderzoekers nadat ze zich over een tekening van Da Vinci ontfermden. Het portret van de befaamde kunstenaar is getekend met rood krijt en waarschijnlijk door de 16e eeuwse kunstschilder Giovanni Ambrogio Figino op papier gezet. Op de tekening gaat Da Vinci’s rechterarm voor het grootste gedeelte schuil achter kleding, of misschien een lap verband. Alleen zijn hand is zichtbaar in een enigszins stijve, samengetrokken positie. “In plaats van een typische gebalde vuist die na een beroerte optreedt, suggereert de tekening een andere diagnose, zoals klauwhand,” zegt arts Davide Lazzeri.

Mogelijk ontwikkelde Da Vinci op latere leeftijd letsel aan de nervus ulnaris; een elleboogzenuw die van de schouder helemaal tot aan de pink loopt. Deze zenuw bestuurt bijna alle handspieren, die fijne bewegingen mogelijk maken. De aandoening belemmerde Da Vinci ervan om paletten en penselen vast te houden en om met zijn rechterhand te schilderen. Wel kon hij blijven lesgeven en tekende hij door met zijn linkerhand.