Het gevaarlijke Marburgvirus heeft dodelijk toegeslagen in Guinee. Wat is dit voor virus? En is er reden tot zorg?

Een trieste primeur voor West-Afrika. Daar heeft het Marburgvirus voor het eerst toegeslagen. Een man die in het zuiden van Guinee woonde, is aan het virus overleden.

Koorts
De man meldde zich eind juli bij een gezondheidscentrum met onder meer koorts, buikpijn, hoofdpijn en vermoeidheidsklachten. Artsen probeerden de symptomen te bestrijden, maar de man overleed begin augustus. Een PCR-test wees enkele dagen later uit dat hij het Marburgvirus onder de leden had.

Over het virus
Het Marburgvirus is een zeer besmettelijk virus dat gemiddeld in 50 procent van de gevallen dodelijk is. Het virus behoort tot dezelfde familie als het beruchte ebolavirus. Het Marburgvirus vindt zijn oorsprong in vleermuizen, specifiek de Nijlroezet. Mensen die het virus via vleermuizen oplopen – bijvoorbeeld na een bezoek aan grotten waar deze dieren te vinden zijn – kunnen het virus daarna ook weer op andere mensen overdragen. Dat kan via direct contact: bijvoorbeeld doordat mensen in aanraking komen met bloed of andere lichaamssappen van geïnfecteerde mensen, maar ook indirect, door het aanraken van oppervlakken of materialen – zoals beddengoed – die bijvoorbeeld bebloed zijn.

Ontdekking van het Marburgvirus
Het Marburgvirus is in 1967 ontdekt, toen het tegelijkertijd in het Duitse Marburg en Frankfurt en Servische Belgrado toesloeg. De uitbraak werd later herleid naar laboratoriumproeven met apen die vanuit Oeganda geïmporteerd waren. Later sloeg het virus onder meer toe in Angola, Kenia, Zuid-Afrika en Oeganda. In 2008 liep een Nederlandse toeriste het virus tijdens een vakantie op in Oeganda, na een bezoek aan een grot waarin vleermuizen huisden. Ze werd na terugkeer in Nederland in het ziekenhuis opgenomen en overleed enkele dagen later.

Symptomen
Wanneer mensen het virus oplopen, treden de symptomen vaak vrij abrupt op. Mensen krijgen hoge koorts, hoofd- en spierpijn. Ook kunnen buikpijn en misselijkheid optreden. In een later stadium kunnen ook bloedingen ontstaan. Gemiddeld komt zo’n 50 procent van de geïnfecteerde patiënten te overlijden.

Behandeling
Een behandeling of vaccin is er niet. Wel kunnen de overlevingskansen vergroot worden door patiënten al in een vroeg stadium vocht toe te dienen en bepaalde symptomen tijdig te bestrijden.

Preventie
Omdat het virus zo besmettelijk is en de infectie lastig te behandelen is, is het vooral van belang om besmetting zoveel mogelijk te voorkomen en zieken te isoleren. “Het feit dat het Marburgvirus de potentie heeft om zich wijd en ver te verspreiden, betekent dat we het een halt toe moeten roepen,” aldus Matshidiso Moeti, namens de Wereldgezondheidsorganisatie. Daartoe zijn onder meer de contacten van de man die begin augustus aan het virus overleed, allemaal in kaart gebracht. Zij worden nauwlettend in de gaten gehouden. Onder de 145 geïdentificeerde contacten bevinden zich zeven mensen die nauw contact hebben gehad met de man. Zij zijn allen nog asymptomatisch, zo stelt de Wereldgezondheidsorganisatie. Daarnaast wordt er actief gezocht naar eventuele nieuwe besmettingen in het dorp waar de man woonde en de dorpen die daar omheen liggen. Ook wordt onderzoek gedaan naar de bron van de besmetting. Omdat het dorp waar de man woont op de grens van Sierra Leone en Liberia ligt, is men ook in die landen waakzaam.

Al met al is er op regionaal en nationaal niveau reden tot zorg, zo stelt de WHO. De kans dat het virus zich daarbuiten weet te verspreiden, wordt echter heel klein geacht. En de Wereldgezondheidsorganisatie ziet geen reden om reizen en handel van en naar Guinea vanwege deze ene besmetting aan banden te leggen. Wel wordt de situatie natuurlijk nauwlettend in de gaten gehouden. Guinea kan daarbij rekenen op hulp en ondersteuning van de Wereldgezondheidsorganisatie. Daarnaast leunt het land natuurlijk ook sterk op eerdere ervaringen met het vergelijkbare ebolavirus, waarvan de laatste uitbraak op het moment dat het Marburgvirus toesloeg, net achter de rug was.