Vier miljard jaar geleden is Mare Imbrium op de maan ontstaan. Wetenschappers hebben nu berekend hoe groot het object was die de ‘maanzee’ creëerde. Het blijkt een flinke jongen te zijn.

Op basis van computersimulaties en experimenten beweren twee Amerikaanse onderzoekers dat het Mare Imbrium is gevormd door object van minstens 250 kilometer groot. Eerder gingen astronomen uit van een veel kleiner en lichter object, namelijk eentje die twee keer kleiner en tien keer lichter is dan het daadwerkelijke inslagobject.

“We hebben aangetoond dat Mare Imbrium is gevormd door een enorm object, groot genoeg om geclassificeerd te worden als een protoplaneet”, zegt professor Pete Schultz aan de Brown universiteit. “Dit is de eerste keer dat er een schatting is gemaakt van de grootte van het inslagobject door te kijken naar landschapskenmerken.” Zo is het duizend kilometer grote bekken omringd door allerlei kraters en groeven, die vanaf de aarde met kleinere telescopen zichtbaar zijn. Deze groeven en kraters zijn gevormd door neervallend puin kort na de meteorietinslag.

De locatie van Mare Imbrium. De maanzee is vanaf het aardoppervlak met het blote oog te zien.

De locatie van Mare Imbrium. De maanzee is vanaf het aardoppervlak met het blote oog te zien.

Experimenten
De meeste groeven bevinden zich aan de zuidwestkant van Mare Imbrium. Volgens de onderzoekers betekent dit dat de protoplaneet uit het noordwesten kwam en schuin op het maanoppervlak insloeg. De onderzoekers hebben deze inslag nagebootst door in een laboratorium plaatjes aluminium te bestoken met mini-projectielen. In combinatie met computermodellen konden zij vervolgens het gewicht en de omvang van het object vaststellen.

“De schattingen zijn aan de lage kant”, vervolgt Schultz. “Het is aannemelijk dat het object nog groter was. Mogelijk zelfs 300 kilometer groot.”

Late Zware Bombardement
Mare Imbrium is ontstaan tijdens het Late Zware Bombardement, een periode waarin planeten in het binnenste gedeelte van het zonnestelsel meer meteorieten om de oren kregen. Het is nog onbekend waarom dit gebeurde. Wellicht is de baan van Jupiter kleiner geworden, waardoor de banen van veel planetoïden veranderden. Een andere mogelijkheid is een zware botsing in het zonnestelsel, waardoor er veel rondvliegend puin ontstond. Op aarde zijn geen sporen van het Late Zware Bombardement aangetroffen, omdat de oudste aardse gesteenten maar 3,8 miljard jaar oud zijn. Wetenschappers schatten dat onze planeet elke honderd jaar werd getroffen door een serieuze inslag en dat er een paar kraters met diameters groter dan 5.000 kilometer moeten zijn geweest.