Ook deze robot krijgt op de rode planeet te maken met stofhozen.

Op Mars komen geregeld stofstormen voor. Vaak zijn deze seizoensgebonden en kunnen soms wel de gehele planeet beslaan. Marsrover Opportunity ondervond dit aan den lijve. Uiteindelijk betekende zo’n stofstorm zelfs einde verhaal voor de vijftien jaar oude rover. Ook Marslander Insight ervaart nu hoe het is om ondergestoft te worden en maakt er ook nog eens een leuke selfie van.

Selfie
De eerste selfie hieronder is gemaakt op 6 december, slechts anderhalve week nadat de marslander voet op de Marsgrond zette. De tweede foto is op 6 mei gemaakt, vijf maanden na zijn eerste selfie. En het verschil is duidelijk te zien; een dunne laag stof heeft de marslander ondertussen bedekt. Ook is te zien hoe twee onderdelen missen. Dit zijn de seismometer en het hitteschild; onderdelen die de marslander al eerder met behulp van zijn grijparm op het oppervlak van de rode planeet heeft geïnstalleerd.


Selfie gemaakt op 6 december 2018. Op de foto is een schone Insight te zien. Afbeelding: NASA/JPL-Caltech

Selfie gemaakt op 6 mei 2019. Op deze foto is een ondergestofte Insight te zien. Afbeelding: NASA/JPL-Caltech

Stofhoos
Op 1 februari, op de 65e Marsdag van Insight, raasde er een stofhoos over de marslander heen. De lander registreerde windsnelheden van wel 72 kilometer per uur. “De absolute snelste wind die we met Insight hebben gemeten was 28 meter per seconde (ofwel 101 kilometer per uur),” zegt Insight wetenschapper Aymeric Spiga. “Normale winden op de rode planeet zijn vaak 2-10 meter per seconde (6 tot 31 kilometer per uur), afhankelijk van het tijdstip.”

Waaien
Maar wie denkt dat deze stofhozen alleen maar kwaad in de zin hebben, heeft het mis. Want hoewel stof de lander kan bedekken, kunnen sterke winden dat stof er juist ook weer afblazen. Zo zorgde de windhoos er in februari voor dat de zonnepanelen van Insight meer energie konden opwekken. Dit nam toe met 0,7 procent voor het ene zonnepaneel en wel met 2,7 procent voor de andere. Wetenschappers zijn erg geïnteresseerd in de wetenschap achter deze stofstormen. “Het geeft ons een startpunt om te begrijpen hoe de wind veranderingen op het oppervlak bewerkstelligt,” zegt onderzoeker Ralph Lorenz. “We weten namelijk nog steeds niet echt hoe sterk de wind moet zijn voordat het stof op de rode planeet doet opwaaien.”

Marslander Insight landde op 26 november 2018 in Elysium Planitia, een winderig gebied op de evenaar van Mars. Sindsdien heeft de marslander al heel wat enerverend onderzoek gedaan. Zo maakte de lander een opname van hoe de wind op Mars waait. Ook is de lander al met de hamerboor in de weer geweest én mat voor het eerst mogelijke marsbevingen. We zijn erg benieuwd wat Insight nog meer voor ons in petto heeft!