mega-aarde

Wetenschappers hebben een rotsachtige planeet ontdekt die zeventien keer zwaarder is dan de aarde. Het is een bijzondere vondst: onderzoekers dachten altijd dat zo’n ‘mega-aarde’ niet kon bestaan.

De planeet heeft de naam Kepler-10c gekregen en cirkelt rond een zonachtige ster op zo’n 560 lichtjaar van de aarde. De planeet heeft 45 dagen nodig om een rondje rond de ster te voltooien. Het meest bijzonder is echter nog altijd de grootte van Kepler-10c. De rotsachtige planeet weegt zeventien keer meer dan de aarde. “We waren heel verbaasd toen we ons realiseerden wat we ontdekt hadden,” stelt astronoom Xavier Dumusque.

“Dit is de Godzilla onder de werelden. Maar dan met positieve implicaties voor leven”

Gasreus
Onderzoekers dachten namelijk dat planeten zoals Kepler-10c onmogelijk tot stand konden komen. Een planeet die zo zwaar was, moest tijdens zijn totstandkoming wel veel waterstofgas grijpen en uitgroeien tot een gasreus, zoals Jupiter. Maar Kepler-10c is geen gasreus. De planeet is rotsachtig. “Dit is de Godzilla onder de werelden,” stelt onderzoeker Dimitar Sasselov. “Maar in tegenstelling tot het filmmonster heeft Kepler-10c positieve implicaties voor leven.”

Kepler-10b

Kepler-10c is niet alleen. Rond de ster Kepler-10 draait nog een planeet: Kepler-10b. De planeet is ongeveer drie keer zo zwaar als de aarde en doet er 20 uur over om een rondje rond de ster te voltooien. De planeet is volgens de onderzoekers een lava-wereld.

Correlatie
De grote vraag is natuurlijk: hoe kon deze bijzondere planeet ontstaan? Astronoom Lars Buchhave heeft misschien het antwoord. Hij ontdekte dat er een correlatie is tussen de omlooptijd van de planeet en de grootte die deze moet hebben om in plaats van rotsachtig uit te groeien tot een gasplaneet. Het suggereert dat er nog veel meer ‘mega-aardes’ zoals Kepler-10c op ontdekking wachten. We zullen ze vinden wanneer planetenjagers zich gaan richten op planeten met langere omlooptijden.

Stokoud
Wat het systeem Kepler-10 eveneens heel bijzonder maakt, is de leeftijd ervan. Het systeem is zo’n elf miljard jaar oud. Dat betekent dat het minder dan drie miljard jaar na de oerknal ontstond. In die tijd waren de zware elementen die nodig waren om rotsachtige planeten te ‘bouwen’ schaars. Die elementen moesten namelijk gecreëerd worden door de eerste generatie sterren. Wanneer zij explodeerden, zaaiden ze die elementen in het rond, waarna andere sterren en planeten ze konden gebruiken. Maar dat proces nam naar schatting miljarden jaren in beslag. Kepler-10c toont aan dat het universum zelfs in een tijd waarin zware elementen schaars waren enorme ruimtestenen kon vormen. “De ontdekking van Kepler-10c vertelt ons dat rotsachtige planeten veel eerder konden ontstaan dan we dachten,” vertelt onderzoeker Dimitar Sasselov. “En als je stenen kunt maken, kun je leven maken.

Kepler-10c laat ons dus zien dat we rotsachtige planeten ook rond heel oude sterren kunnen aantreffen. En dat zou betekenen dat we ook iets dichterbij huis wellicht planeten in de leefbare zone kunnen aantreffen.