Wetenschappers vinden tekenen van bewustzijn bij mensen in vegetatieve status. Blijkbaar krijgen ze meer mee dan gedacht.

Mensen in een vegetatieve status hebben een lichaam dat gewoon functioneert. Alleen hun brein reageert nergens op. Onderzoeker Adrian Owen bestudeerde zestien mensen waarvan werd aangenomen dat ze in een vegetatieve status waren. Hij bevestigde elektroden op hun schedel en mat zo de hersenactiviteit. Ook verzamelde hij een controlegroep, bestaande uit twaalf gezonde mensen.

Opdracht
Vervolgens gaf hij alle proefpersonen opdracht om zich in te beelden dat ze een actie ondernamen. Bijvoorbeeld: wiebelen met de tenen of het ballen van de rechtervuist.

WIST U DAT?

…een volledige narcose meer lijkt op een coma dan op een dutje?

Activiteit
Drie van de zestien mensen in vegetatieve status vertoonden daarop activiteit in het deel van de hersenen dat nodig is om deze actie ook daadwerkelijk uit te voeren. Hun tenen of hand bewoog niet, maar blijkbaar waren ze wel met het commando bezig. Het bewijs dat hun brein toch nog tot complexe taken in staat is. Zo kunnen ze onder meer commando’s begrijpen. “Er is een man die technisch gezien aan alle criteria van een vegetatieve status voldoet,” vertelt Owen. “Toch kan hij met zijn brein 200 ‘antwoorden’ geven op directe commando’s.”

Nieuwe definitie
Blijkbaar zijn mensen in een vegetatieve status niet wat het lijkt. Ze krijgen veel meer mee dan gedacht, zo is in het blad The Lancet te lezen. En het bewijs daarvoor stapelt zich op. Volgens Owen is het tijd dat de definitie voor vegetatieve status verandert. Deze definitie ontstond tientallen jaren geleden en inmiddels weten we – mede dankzij MRI en EEG – veel meer.

De onderzoekers gaan ook kijken of de patiënten zelf baat kunnen hebben bij hun studie. Mogelijk is het voor de patiënten die zich blijkbaar nog wel ergens van bewust zijn een opluchting om middels een EEG te kunnen ‘communiceren’ met anderen. Zo kunnen ze zich bijvoorbeeld inbeelden dat ze met hun tenen wiebelen. Dat is op de EEG te zien en kan vertaald worden als ‘ja’. Zogenaamd een vuist maken, kan een ‘nee’ zijn. De apparatuur is er al: onderzoekers moeten deze nu gaan gebruiken, zo vindt Owen.