Zo’n tien miljoen jaar geleden – zeker twee miljoen jaar eerder dan gedacht – splitste de mens zich af van de gorilla, zo suggereert nieuw onderzoek.

Wetenschappers trekken die conclusie nadat ze de fossiele resten van Chororapithecus abyssinicus bestudeerden. C. abyssinicus werd in 2007 ontdekt en lijkt een beetje op een gorilla. De uitgestorven soort is een gemeenschappelijke voorouder van apen en mensen. “Onze analyse van fossiele resten van C. abyssinicus onthult dat de aap slechts acht miljoen jaar oud is, jonger dan eerder werd gedacht,” vertelt onderzoeker Giday WoldeGabriel.

Vroege splitsing
“Ons nieuwe onderzoek onderschrijft een vroege splitsing,” stelt WoldeGabriel. Zo’n tien miljoen jaar geleden zouden de mensen zich van de gorilla’s hebben afgesplitst. En zo’n acht miljoen jaar geleden van de chimpansees. “Dat is zeker twee miljoen jaar eerder dan eerdere schattingen, gebaseerd op genetisch onderzoek in plaats van fossiele resten.” Het onderzoek suggereert bovendien dat de gemeenschappelijke voorouder van apen en mensen in Afrika en niet in Eurazië evolueerde.

Tanden van een acht miljoen jaar oude Chororapithecus abyssinicus. Afbeelding: Gen Suwa.

Tanden van een acht miljoen jaar oude Chororapithecus abyssinicus. Afbeelding: Gen Suwa.

Evolutie
Chimpansees, gorilla’s, orang-oetans en mensen maken deel uit van de familie Hominidae. Grote vraag is wanneer de mens zich afscheidde van de mensapen. De afgelopen jaren hebben we daar een steeds beter beeld van gekregen en wel dankzij fossiele resten die in Ethiopië zijn teruggevonden, waaronder resten van C. abyssinicus.

In de jaren negentig ontdekten onderzoekers in Ethiopië het vrijwel volledige skelet van Ardipithecus ramidus, een soort die zo’n 4,4 miljoen jaar geleden leefde. Ook troffen ze een familielid van ‘Ardi’ aan: Ardipithecus kadabba, een soort die ongeveer 5,4 miljoen jaar geleden leefde. Beide soorten waren voorouders van de mens, maar leken niet echt op apen, chimpansees of mensen. Wel liepen ze allebei rechtop. Terwijl de onderzoekers nog bezig waren om deze twee soorten te bestudeerden, ontdekten ze C. abyssinicus. De fossiele resten van deze soorten hebben ons nu dus een beter beeld opgeleverd van het moment waarop de mens zich van de gorilla’s afsplitste.