Mogelijk zijn Mercurius-achtige planeten toch niet zo zeldzaam als gedacht.

Op zo’n 339 lichtjaar van de aarde hebben onderzoekers een kleine planeet ontdekt die zeer dicht bij zijn moederster staat, gloeiend heet is en dezelfde dichtheid heeft als ‘onze’ Mercurius. Dat is te lezen in het blad Nature Astronomy.

Kepler
Onderzoekers kwamen de planeet op het spoor dankzij ruimtetelescoop Kepler. De telescoop ontdekte dat de helderheid van de moederster regelmatig afnam; een eerste aanwijzing dat rond de ster een planeet cirkelde die zo af en toe voor de ster langs bewoog en daarbij een fractie van het licht tegenhield. Om meer over die planeet te weten te komen, gingen de onderzoekers na in hoeverre de moederster terwijl deze om zijn as draait, ‘wiebelt’. Die wiebelende bewegingen verraden namelijk iets over de zwaartekracht waarmee de planeet aan de ster trekt en daaruit kan weer geconcludeerd worden hoe zwaar de planeet is en hoe ver deze van de ster verwijderd is.

Net als Mercurius
Het onderzoek wijst uit dat de planeet – K2-229b genoemd – ongeveer 20% groter is dan de aarde. De massa van de planeet is echter 2,6 keer groter dan die van onze planeet. Dat betekent dat de planeet een grote dichtheid heeft. Die dichtheid komt grofweg overeen met de dichtheid van onze eigen ijzerrijke Mercurius (de binnenste planeet in ons zonnestelsel).

Dicht bij de moederster
Daarnaast blijkt uit het onderzoek dat K2-229b zeer dicht bij de moederster staat. De afstand is ongeveer 100 keer kleiner dan de afstand tussen de aarde en de zon. K2-229b doet er ongeveer 14 uur over om een rondje rond de ster te voltooien. Daarbij is altijd dezelfde zijde van de planeet op de ster gericht. En die zijde – ook wel dagzijde genoemd – is gloeiendheet: er zouden temperaturen van wel 2000 graden Celsius worden bereikt.

WIST JE DAT…

Ontstaan van Mercurius
Astronomen hopen dat de ontdekking van K2-229b meer inzicht geeft in hoe ijzerrijke planeten zoals Mercurius ontstaan. Want dat is op dit moment nog onduidelijk. “Mercurius onderscheidt zich van de andere rotsachtige planeten in het zonnestelsel doordat deze voor een groot deel uit ijzer bestaat,” legt onderzoeker David Armstrong uit. “Het suggereert dat deze op een andere manier is ontstaan. Wij waren verrast toen we een exoplaneet met dezelfde hoge dichtheid zagen, die laat zien dat Mercurius-achtige planeten misschien niet zo zeldzaam zijn als we ooit dachten. Wat interessant is, is dat K2-229b ook de binnenste planeet is in een systeem dat zeker drie planeten telt.” Alledrie de planeten draaien echter veel dichter om hun ster heen dan Mercurius. “Meer ontdekkingen zoals deze kunnen een licht werpen op het ontstaan van deze ongebruikelijke planeten, waaronder ook Mercurius zelf.”

Tot die tijd moeten we het doen met hypothesen. In het geval van K2-229b zijn er op dit moment twee. De ene veronderstelt dat de planeet ooit een flinke gasplaneet was, maar zijn atmosfeer kwijtraakte door intense winden en zonnevlammen afkomstig van de nabije moederster. Een andere optie is dat K2-229b is ontstaan uit een botsing tussen twee grote hemellichamen.