Astronomen hebben voor het eerst methanol ontdekt in een planeetvormende schijf. Dit is het enige complexe organische molecuul dat in zo’n schijf is aangetroffen.

Wetenschappers gebruikten de Atacama Large Millimeter/Submillimeter Array om de protoplanetaire schijf rond TW Hydrae te analyseren. ALMA is een astronomische interferometer van 66 radioschotels en is een krachtig instrument om de chemische samenstelling en de verdeling van koud gas in nabije planeetvormende schijven vast te stellen.

TW Hydrae is een jonge ster, die 170 lichtjaar van de aarde verwijderd is. Het is geen onbekende gast, want op 1 april verscheen er al een uitgebreid artikel over dit zonnestelsel in wording op Scientias.nl. In de protoplanetaire schijf rondom TW Hydrae zijn twee duidelijke donkere banen te zien. Waarschijnlijk hebben twee grote planeten in wording deze banen schoongeveegd.

Een artistieke impressie van TW Hydrae met als inzet het organische molecuul methanol.

Een artistieke impressie van TW Hydrae met als inzet het organische molecuul methanol.

Het ontstaan van leven
Tijdens de ALMA-waarnemingen werd een spoor van CH3OH gevonden. Methanol is een derivaat van methaan en staat bekend als een zogenoemde ‘bouwsteen’ van complexere prebiotische moleculen. Denk aan aminozuren. Dit betekent dat methanol eraan bijdraagt om de omstandigheden te creëren die nodig zijn voor het ontstaan van leven.

“De opsporing van methanol in een protoplanetaire schijf is een bewijs van het unieke vermogen van ALMA om de complexe organische ijsvoorraden in schijven te onderzoeken,” beweert hoofdauteur Catherine Walsh van het onderzoek. “Dit stelt ons, voor het eerst, in staat om de complexe chemische omstandigheden in een planetaire kraamkamer rond een jonge zonachtige ster te analyseren.”

Terug in de tijd
Het is goed dat wetenschappers dit soort zonnestelsels in wording observeren, omdat ons eigen zonnestelsel er ruim vier miljard jaar geleden mogelijk zo uitzag als TW Hydrae. Door te kijken naar dit planetenstelsel leren we meer over onze eigen geschiedenis.