Ooit zet de eerste mens wellicht voet op de planeet Mars. Als dit gebeurt, dan is dit natuurlijk een historisch moment. Maar is het eigenlijk wel zo veilig om naar de rode planeet af te reizen? Stel dat er micro-organismen op Mars leven, kunnen die de astronauten dan besmetten of infecteren? Waarschijnlijk niet, zeggen infectiologen van het UMC St Radboud.

Wetenschappers zien water als de voorwaarde voor leven op een planeet. Er is water op Mars aanwezig, dus er kan sprake zijn van levensvormen op deze planeet. Deze kans is klein, maar niet nul. Bacteriën maken dan de grootste kans, omdat ze de extreme omstandigheden van Mars kunnen trotseren. Virussen daarentegen hebben een gastheer nodig en daarom is de kans op hun aanwezigheid kleiner. De kans op grotere levensvormen zoals parasieten is nog vele malen kleiner.

“Als er bacteriën zijn op Mars, is het zeer onwaarschijnlijk dat ze schadelijk en ziekmakend zijn voor de mens”, beweert professor Mihai Netea. “Eventuele levensvormen bevinden zich waarschijnlijk relatief diep onder het oppervlak van Mars. Hierdoor is de kans om in aanraking te komen met deze organismes klein. Bij onderzoek in de diepe bodem van de planeet kan er blootstelling optreden. Dat deze blootstelling de Marsreizigers ziek kan maken is echter niet waarschijnlijk. De bacteriën zullen door de leefomstandigheden totaal verschillend zijn van onze bacteriën. De bacteriën van Mars moeten de competitie met de al geëvolueerde Aardse bacteriën aangaan en het is meest waarschijnlijk dat ze deze strijd verliezen.”

Netea: “Dat bacteriële toxines, schadelijke eiwitten die verspreid kunnen worden door bacteriën, ziek maken is ook niet realistisch. Daarvoor moeten de toxines een interactie aangaan met de cellen van de mens. Omdat deze Marstoxines waarschijnlijk totaal anders zijn dan de Aardse varianten zullen ze niet passen op onze cellen en hebben ze dus ook geen ziekmakend effect.”

WIST U DAT…

…toekomstige Marsbewoners er goed aan doen om een kastje groenten mee te nemen naar de rode planeet?

Eigenlijk is dit te vergelijken met Indianen die voor het eerst bezoek kregen van Europeanen. De Europeanen brachten ziektes mee, die de lichamen van de Indianen niet kenden. Hierdoor bezweken veel van de oorspronkelijke bewoners van Noord-Amerika. Bacteriën op Mars kunnen niet op tegen bacteriën van de mens, omdat aardse bacteriën ‘sterker’ zijn.

Toch dragen astronauten op Mars gewoon een speciaal pak om zich te beschermen tegen extreme omstandigheden. Daarnaast moeten astronauten zich ontsmetten en reinigen om een infectie te voorkomen, ook al is de kans hierop zeer klein.