Wie denkt dat trekvogels zomaar een eind doen, heeft het mis, zo blijkt uit een nieuw onderzoek. De vogels houden er een strak reisschema op na. Sommige vogels vertrekken zelfs elk jaar op precies dezelfde datum…

Dat hebben wetenschappers van de universiteit van York ontdekt. De onderzoekers voorzagen Amerikaanse boslijsters van een zendertje en konden ze zo jaar na jaar volgen.

Strak schema
Uit het onderzoek blijkt dat zangvogels die de winter in de tropen doorbrengen en in het voorjaar naar Noord-Amerika trekken er een strak reisschema op nahouden. Sommige vogels vertrokken zelfs altijd op dezelfde datum. Gemiddeld weken ze van jaar tot jaar hooguit drie dagen van een gemiddelde datum af. Dat concluderen de onderzoekers in het blad PLoS ONE.

Verrassend
“Het is best verrassend dat de schema’s van deze vogels over de gehele route zo consistent zijn en dat sommigen in verschillende jaren op dezelfde datum uit de tropen vertrekken en in Noord-Amerika arriveren,” vertelt onderzoeker Kevin Fraser. Dat wordt nog verrassender als u bedenkt dat talloze factoren invloed kunnen hebben op het vertrek en de aankomst van de vogels. “Net als vliegtuigen zijn er heel veel factoren die het schema van de vogels kunnen beïnvloeden.” Denk bijvoorbeeld aan het weer bij vertrek of het weer bij aankomst. “Verbazend genoeg houden deze kleine zangvogels er een zeer consistente timing op na.”

WIST U DAT…

Andere route
Ondanks dat strakke reisschema wordt zo’n trek nooit saai. Want, hoewel de vogels vaak rondom dezelfde datum vertrekken en arriveren, is hun route regelmatig anders. “De trekroutes verschilden van jaar tot jaar soms wel meerdere honderden kilometers.” Waarschijnlijk reageren de vogels op weersomstandigheden door hun route (en dus niet hun vertrek- of aankomstdatum) aan te passen.

Verklaring
Dat de vogels er een strak reisschema op nahouden, is deels goed te verklaren. Zo is het heel belangrijk dat de vogels op precies het juiste moment in Noord-Amerika aankomen. Als ze te laat zijn, hebben ze niet zo’n goede plek om hun jongen ter wereld te brengen. Als ze te vroeg zijn, is er te weinig voedsel voorhanden.

Toch blijft het verbazingwekkend dat de reis van jaar tot jaar op ongeveer dezelfde datum begint. Tegelijkertijd baart dat de onderzoekers ook zorgen. “De zorg is dat vogels niet flexibel genoeg zijn om hun schema aan de nieuwe omstandigheden die klimaatverandering met zich meebrengt, aan te passen.” Of dat echt het geval is, moet uit nader onderzoek blijken.