beschuit met muisjes

Een zoogdiermoeder stemt haar melkproductie af op haar baby, afhankelijk van of ze een zoon of dochter heeft. Dit gebeurt al tijdens de zwangerschap, toont nieuw onderzoek aan. Zonen krijgen vet-, suiker- en eiwitrijke melk voor meer energie, terwijl dochters een grotere hoeveelheid melk krijgen.

Een studie in 2012 toonde aan dat mensen vettere melk maken als ze een zoon hebben. Evolutiebiologe Kate Hinde, van de universiteit van Harvard bestudeerde in 2013 de moedermelk van resusaapjes. Ook bij de aapjes was er een verschil in de hoeveelheid borstvoeding. Hinde vroeg zich af: hebben dochters meer zorg nodig en beïnvloedt dat de melkproductie of is er een prenataal signaal?

Koemelk
Voor het antwoord op die vraag keken Hinde en haar collega’s twee jaar naar de melk van bijna 1,5 miljoen Holsteinkoeien. Anders dan bij apen en mensen, zijn koeienmoeder en kind gescheiden na de bevalling en produceren koeien ook tijdens de zwangerschap melk. Wat bleek? Koeienmoeders van dochters produceerden over een periode van twee jaar 445 kilogram meer melk dan moeders van zonen. Dit effect was al te zien tijdens de zwangerschap, wat duidt op een signaal tijdens de ontwikkeling van de foetus. De samenstelling van de melk bij koeien was niet anders voor zonen of dochters. De uitkomsten kunnen van grote invloed zijn op de melkvee-industrie.

Jongens- en meisjesmix
In tegenstelling tot de koeien was de samenstelling van moedermelk bij resusaapjes wel verschillend. Melk van moeders van dochters bevat meer calcium, wat mogelijk helpt bij de snellere groei van meisjes. “Voor mensenbaby’s geldt dit ook, maar hier is nog nooit naar calcium in borstvoeding gekeken,” vertelt Hinde. De apenzoontjes kregen meer cortisol in hun melk, waarschijnlijk voor een beter metabolisme en temperament, zodat zonen opgroeien tot sterke mannen die meer nakomelingen kunnen krijgen.

Volgens de onderzoekers is er nog veel onduidelijk over hoe moedermelk invloed heeft op de ontwikkeling van baby’s’. “Als we meer inzicht hebben, kunnen de formules van babymelk worden aangepast voor moeders die zelf geen borstvoeding kunnen geven,” vertelt Hinde. “Ook kunnen de inzichten ziekenhuizen helpen om zieke of te vroeg geboren baby’s de beste melk te geven. Meer onderzoek zal ons dit moeten leren.”