Wetenschappers hebben ontdekt dat wij mensen een echt moreel kompas hebben. Het zit achter het rechteroor en is nogal gemakkelijk te manipuleren. Met sterke magneten bijvoorbeeld; wetenschappers beïnvloedden het morele denken van proefpersonen door een magnetisch veld op ze te richten.

Het deel van de hersenen waarin het moreel kompas zit, wordt sterker wanneer mensen nadenken over de missers of goede werken van anderen. Deels wordt onze moraal bepaald door opvoeding, religie en filosofie, maar er is meer, zo blijkt nu uit onderzoek. Een deel van onze moraal is ook biologisch: afhankelijk van de werking van ons brein.

Proef
In een zeer bijzonder experiment gebruikten de onderzoekers sterke magneten om ons moraal kompas te beïnvloeden. Ze richtten het magnetische veld op dat deel van het hoofd waar het kompas zit. Hierdoor ontstonden in het brein zwakke elektrische stromen. Deze stoorden de hersencellen en tastten ook de ideeën van goed en fout aan; mensen die aan zo’n magnetisch veld werden blootgesteld, waren minder moreel.

Verbazing
“Je denkt dat moraal zeer hoogstaand gedrag is,” meent onderzoeker Liane Young. “In staat zijn om een specifiek deel van de hersenen aan een magnetisch veld bloot te stellen en zo de morele uitspraken van mensen te beïnvloeden, is echt verbazingwekkend.”

Minder moreel
De twaalf proefpersonen kregen eerst 25 minuten lang een magnetisch veld op zich gericht. Daarna moesten ze allerlei morele vraagstukken oplossen. In een tweede experiment moesten ze de vraagstukken oplossen terwijl ze met de sterke magneten beïnvloed werden. In beide gevallen waren de proefpersonen minder moreel.

Zo kregen ze bijvoorbeeld beelden te zien van een man die zijn vriendin over een brug liet lopen waarvan hij wist dat deze onveilig was. Het meisje bereikt de overkant veilig. Zonder de beïnvloeding vonden vrijwel alle proefpersonen dat het gedrag van de man ontoelaatbaar was. Nadat ze aan de magneten waren blootgesteld, vonden de meeste mensen het gedrag van de man prima zolang het meisje het maar overleefde. Ook bij de andere vraagstukken gold: een gelukkig einde maakte eventueel twijfelachtig gedrag goed.