nachtaapje

Wetenschappers hebben ontdekt dat monogame nachtaapjes over het algemeen veel meer jongen krijgen dan hun soortgenoten die van partner wisselen. Het wijst erop dat een ‘partnerruil’ niet zo goed uit pakt voor de aapjes.

De onderzoekers trekken die conclusie nadat ze achttien groepjes nachtaapjes gedurende zestien jaar bestudeerden. Nachtaapjes leven in vrij kleine groepjes, bestaande uit een volwassen mannetje, volwassen vrouwtje en hun jongen. De jongen verlaten de groep wanneer ze drie of vier jaar oud zijn. In principe zijn het mannetje en vrouwtje in de groep monogaam. Maar: soms ook niet. Uit eerder onderzoek bleek namelijk dat er soms mannetjes zijn die de groep binnendringen, het mannetje aanvallen en deze uit de groep zetten en zijn plaats innemen. En ook vrouwtjes kunnen zo’n streek uithalen.

Vechten
In de zestien jaar dat de onderzoekers de nachtaapjes bestudeerden, zagen ze 27 keer hoe een vrouwtje een ander vrouwtje verdreef. 23 keer zagen ze hoe een mannetje dat deed. Het waren heftige gebeurtenissen: er werd flink gevochten en soms moest het mannetje of vrouwtje dat buiten gezet werd het zelfs met de dood bekopen.

WIST U DAT…

Gevolgen
De onderzoekers keken welke gevolgen deze ‘partnerruil’ voor de aapjes had. En de gevolgen bleken omvangrijk. Aapjes die bij hun partner blijven, zetten in tien jaar tijd 25 procent meer nageslacht op de aarde dan aapjes die één keer of meer van partner wisselden. “Wat we aantonen is dat je meer jongen produceert wanneer je bij dezelfde partner blijft, dan wanneer je gedwongen wordt om van partner te veranderen,” concludeert onderzoeker Eduardo Fernandez-Duque.

Elkaar leren kennen
Waarom aapjes die van partner wisselen minder jongen krijgen, is onduidelijk. Mogelijk moeten aapjes die van partner wisselen elkaar eerst goed leren kennen voor ze zich voortplanten. Of misschien krijgen de aapjes minder jongen, omdat ze op het verkeerde moment van partner wisselen: vrouwtjes krijgen enkel tussen maart en mei jongen.

De onderzoekers hopen dat hun studie bijdraagt aan een beter begrip van de ecologische en biologische factoren die ervoor gezorgd hebben dat niet-menselijke primaten en mensen stelletjes vormen. “Noem het liefde, noem het vriendschap, noem het een huwelijk: er is iets in onze biologie dat leidt tot deze blijvende, emotionele band tussen twee individuen.” Wellicht kunnen nachtaapjes ons helpen ontrafelen wat dat precies is.