De rover zal hier – in één van de koudste gebieden die ons zonnestelsel rijk is – op zoek gaan naar een bijzonder waardevolle grondstof: ijs.

Over een paar jaar wil de Amerikaanse ruimtevaartorganisatie weer mensen op de maan zetten. Hun verblijf op onze natuurlijke satelliet zou een stuk gemakkelijker worden als ze aldaar bepaalde cruciale grondstoffen – zoals water – tot hun beschikking hebben. Maar is dat daar in de benodigde hoeveelheden voorhanden? En zoja, waar kunnen de maankolonisten het vinden? Om een antwoord te krijgen op die vragen stuurt NASA in 2023 een rover naar de maan.

Zuidpool
Bekend was reeds dat deze rover – Volatiles Investigating Polar Exploration Rover (kortweg: VIPER) genaamd – naar de zuidpool van de maan zou afreizen. Ook de bemande missies die over een paar jaar gepland staan, voeren namelijk naar deze regio. Onduidelijk was echter nog altijd waar VIPER precies zou gaan landen. Maar NASA heeft de landingslocatie nu bekend gemaakt. De rover zal koers zetten richting de Nobile-krater en aan de westzijde van deze krater landen.

Nobile-krater
De Nobile-krater is een inslagkrater die lang geleden ontstond doordat een object op de maan insloeg. De bodem van de krater ligt permanent in de schaduw en NASA heeft dan ook goede hoop dat hier waterijs te vinden is. Maar er zijn meer redenen om naast de Nobile-krater te landen. Zo is het gebied ten westen van deze krater goed toegankelijk voor de rover. Daarnaast zijn in de nabijheid van de krater ook nog andere, kleinere en goed toegankelijke permanent beschaduwde kraters te vinden die de rover verder kan verkennen.

De zuidpool van de maan met de verschillende (grote) kraters die hier te vinden zijn. Rechts zie je de Nobile-krater. Afbeelding: NASA.

100 dagen
NASA hoopt dat VIPER zeker zes verschillende ‘wetenschappelijk gezien interessante’ gebieden kan verkennen. De rover heeft daarvoor zo’n 100 dagen de tijd. De data die de rover in die periode verzamelt, moeten onder meer uitwijzen waar waterijs en andere interessante grondstoffen op de maan te vinden zijn, hoe ze op de maan terecht zijn gekomen en hoe ze miljarden jaren stand hebben weten te houden. “We zoeken antwoorden op een aantal behoorlijk complexe vragen en het bestuderen van deze grondstoffen op de maan die de tand des tijds hebben doorstaan, zullen ons helpen om deze vragen te beantwoorden,” meent Anthony Colaprete, verbonden aan NASA’s Ames Research Center en hoofdonderzoeker van de VIPER-missie.

Bijzondere missie
Het belooft hoe dan ook een bijzondere missie te worden. Nog niet eerder heeft een lander of rover de zuidpool van de maan verkend; alles wat we tot op heden van dit gebied weten, is gebaseerd op metingen van orbiters; sondes die om de maan cirkelen. Data van deze orbiters suggereren dat ijs en mogelijk ook andere waardevolle grondstoffen moedig standhouden in de permanent beschaduwde krater nabij de polen. Maar zeker weten we dat pas als we er een rover naartoe sturen die daadwerkelijk een kijkje in die kraters kan nemen.

Uiteindelijk is het bestuderen van de kraters en wat zich daarin ophoudt geen doel op zich, maar eerder een cruciaal stukje voorbereiding op wat een paar jaar later volgt: bemande missies naar de maan. Want als we straks dankzij VIPER weten wat de maan ons te bieden heeft en waar de grondstoffen verstopt zitten, kunnen onderzoekers die kennis gebruiken om langdurige missies naar of zelfs permanente bewoning van de maan te gaan plannen.