Wanneer Pinokkio liegt, groeit zijn neus. Maar ook bij ons gewone mensen, kan de neus uitstekend verraden of we de waarheid spreken of niet. Dat blijkt uit nieuw onderzoek. De temperatuur van onze neus stijgt sterk wanneer we een leugen verkondigen.

De onderzoekers hebben het feit dat de temperatuur van de neus bij een leugentje stijgt, heel toepasselijk het ‘Pinokkio-effect’ gedoopt. Ze stuitten op het effect toen ze gezichten filmden met thermografische camera’s. Dergelijke camera’s leggen de temperatuur van objecten of mensen vast.

Insula
Wanneer mensen liegen, stijgt de temperatuur rond de neus en insula. De insula is een deel van de hersenen dat deel uitmaakt van ons beloningssysteem. Het wordt alleen actief op basis van oprechte gevoelens en dus niet als er gelogen wordt. Dat de temperatuur rondom de insula bij een leugentje oploopt, is logisch: dit deel van de hersenen is ook betrokken bij het regelen van de lichaamstemperatuur. Hoe actiever de insula is, hoe kleiner de verandering in temperatuur is.

Al is de leugen nog zo snel, uw lichaamstemperatuur verraadt ‘m wel! Afbeelding: universiteit van Granada.

Opwinding
Maar de onderzoekers ontdekt nog meer. Zo bestudeerden ze ook wat er met de lichaamstemperatuur gebeurt wanneer mannen en vrouwen opgewonden raken. In zo’n geval blijkt de temperatuur op de borst en rond de geslachtsdelen op te lopen. De thermografische beelden verraadden dat mannen en vrouwen tegelijkertijd opgewonden raakten, ook al beweerden vrouwen iets anders: zij gaven soms aan niet of nauwelijks opgewonden te zijn, terwijl de temperatuur van de borst en geslachtsdelen al flink steeg.

Ook bleek de lichaamstemperatuur van mensen te kunnen verraden hoe empathisch ze zijn. Wanneer empatische mensen zien hoe de onderarm van iemand anders wordt gepijnigd, stijgt de temperatuur in hun eigen onderarm. Ook kan thermografie wellicht worden toegepast om ziekten op te sporen. Bij diverse neurologische aandoeningen – waaronder MS – is het lichaam niet goed in staat de temperatuur te regelen en dat is met thermografie inzichtelijk te maken. De onderzoekers van de universiteit van Granada moeten dan ook concluderen dat er mogelijkheden genoeg zijn voor thermografie.