Het is volstrekt onlogisch.

Israelische onderzoekers bestudeerden de bruine weduwe, een spinnensoort die onder meer voorkomt in de VS, Australië en Zuid-Afrika. De onderzoekers waren nieuwsgierig naar de voorkeuren van mannelijke spinnen en lieten ze kiezen uit een oud vrouwtje en een vrouwtje dat bijna volwassen was. Laatstgenoemde vrouwtjes kunnen al paren, het sperma opslaan en dat vervolgens nadat ze echt volwassen zijn geworden, gebruiken om eitjes te produceren.

Verrassing
Het leek een uitgemaakte zaak, zo stellen de onderzoekers. “Oorspronkelijk dachten we dat de mannetjes een voorkeur zouden hebben voor de nog net niet volwassen vrouwtjes, aangezien die vruchtbaarder zijn en veel minder sterk geneigd zijn om hen te kannibaliseren. Maar we waren verrast toen we ontdekten dat dat niet het geval was.”

Vreemd
De mannetjes bleken namelijk een sterke voorkeur te hebben voor de oude vrouwtjes. Het is vreemd. Want die zijn niet alleen een stuk minder vruchtbaar, maar ook nog eens veel sterker geneigd om het mannetje na de daad te verorberen (de kans dat een mannetje na de paarpartij wordt opgegeten, is maar liefst 50% groter als deze met een oud vrouwtje in plaats van een nog net niet volwassen exemplaar paart). “Het gedrag van de mannetjes lijkt niet in hun eigen belang te zijn,” zo merken de onderzoekers op. Wanneer ze voor een ouder vrouwtje kiezen, gaan ze namelijk op twee manieren het schip in. “Ze krijgen minder nageslacht én (wanneer ze worden opgegeten, red.) niet de kans om nog met een ander vrouwtje te paren.”

Verklaring
In een poging de voorkeuren van de mannetjes te verklaren, keken de onderzoekers nog of deze na de paarpartij de genitale openingen van het vrouwtje met delen van hun geslachtsorganen hadden afgesloten. Sommige spinnen doen dat om ervoor te zorgen dat het vrouwtje niet met andere mannetjes kan paren. Als de bruine weduwe daar bij oudere vrouwtjes vaker de kans voor kreeg dan bij de jongere vrouwtjes, zou dat in het voordeel van het mannetje zijn en kunnen verklaren waarom deze voor een ouder vrouwtje koos. Maar ook die vlieger ging niet op. En dus blijft onduidelijk waarom de mannetjes deze zo op het eerste gezicht onhandige keuze maken.

De onderzoekers komen wat dat betreft in hun paper ook niet verder dan een nieuwe hypothese. “Een mogelijke verklaring is dat oudere vrouwtjes de mannetjes manipuleren door krachtigere signalen te gebruiken om de mannetjes aan te trekken.” Die hypothese moet echter nog getest worden.