Experimenten wijzen erop dat wetenschappers hard op weg zijn om een medicijn tegen obesitas te vinden.

Onderzoekers Renata Pasqualini en Wadih Arap zijn eigenlijk op zoek naar een behandeling voor kanker. Daarvoor ontwikkelen ze een hele nieuwe techniek. Ze bedenken niet zozeer een medicijn, maar een manier om dat medicijn heel dicht bij de boosdoener – de tumor – te brengen. Ze nemen stukjes eiwitten – peptides – en achterhalen aan welke bloedvaten deze zich binden. Wanneer ze ontdekken dat een peptide zich bindt aan bloedvaten die belangrijk zijn voor de tumor geven ze deze peptide een medicijn mee dat de tumor aanpakt.

Overgewicht
In 2004 bedachten de twee echter al dat de methode ook wel eens zou kunnen helpen tegen overgewicht. Ze koppelden aan die hypothese zelfs experimenten. Ze gaven muizen medicijnen die de groei van nieuwe bloedvaten afremmen. Ze zochten eerst een stukje eiwit op dat zich bindt aan bloedvaten in vetweefsel. Vervolgens gaven ze dit stukje eiwit het medicijn mee. Met succes: de muizen verloren gewicht.

WIST U DAT?

Aap
Nu krijgt dat onderzoek een staartje. De wetenschappers herhaalden het namelijk met primaten. Ze verzamelden tien resusapen met overgewicht. De helft kreeg de behandeling, de andere helft niet. De resultaten zijn indrukwekkend. De apen die behandeld werden, verloren tussen de zeven en vijftien procent van hun lichaamsgewicht en hun tailleomvang nam af met maar liefst veertien procent. De controlegroep verloor helemaal geen gewicht, zo schrijven de onderzoekers in Science.

Foto: Marieke IJsendoorn-Kuijpers (cc via Flickr.com).

Omstreden
Dat klinkt als goed nieuws. Als het bij apen werkt, kan het ook wel eens bij mensen werken. En obesitas is een serieus probleem. Maar de methode die Pasqualini en Arap gebruiken, is omstreden. Ze snijden de bloedtoevoer richting vet af, waardoor het afsterft. En dat kan wel eens gevaarlijk zijn. Vet dient namelijk een functie. We slaan er calorieën en voedingswaarden in op. Als het vet er niet meer is, gaat ons lichaam dat op andere plekken doen en daar kan het wel eens een hoop schade opleveren.

Op herhaling
Maar: andere onderzoekers hebben het experiment van de twee inmiddels herhaald. En hoewel ze hun bedenkingen hadden, beginnen ze toch enthousiast te worden. Niet alle bloedvaten in vet verdwijnen: het lijkt erop dat de behandeling enkel de hele fijne vertakkingen ervan aanpakt. Hierdoor krijgen de bloedvaten wel met stress te maken, maar worden ze niet helemaal vernietigd. Bovendien wijst het onderzoek erop dat de behandeling ervoor zorgt dat apen minder gaan eten. Blijkbaar geven de bloedvaten een signaal af dat ze moeten minderen.

Nader onderzoek is natuurlijk hard nodig. Zeker als de methode straks ook bij mensen moet worden toegepast. Zo moet ook blijken of de methode op lange termijn geen bijwerkingen heeft.