Nieuw onderzoek veegt de ‘klimaathiatus’ opnieuw van tafel.

Sinds de industriële revolutie brengen mensen grote hoeveelheden broeikasgassen – met name CO2 – in de lucht en daardoor warmt onze planeet op. Geleidelijk aan kwam de gemiddelde oppervlaktetemperatuur zo sinds 1870 steeds hoger te liggen. Maar aan het begin van deze eeuw gebeurde er iets opmerkelijks: de opwarming leek te pauzeren. Tussen 2001 en 2013 leek de gemiddelde wereldwijde oppervlaktetemperatuur nauwelijks te veranderen, terwijl de CO2-concentraties stug doorstegen. Het was koren op de molen van klimaatsceptici die hierin een aanwijzing zagen dat de door mensen veroorzaakte klimaatverandering een fabeltje was.

Geen pauze
Inmiddels hebben verschillende studies aangetoond dat de zogenoemde klimaathiatus eigenlijk helemaal niet bestaat. Vaak wordt het fenomeen toegeschreven aan natuurlijke variaties binnen het klimaat zelf of variaties die ingegeven worden door externe factoren, zoals een toename in aerosolen in de stratosfeer, een verhoogde warmte-opname door de oceanen of een extreem klein aantal zonnevlekken tijdens de laatste zonnecyclus. En een nieuw onderzoek bevestigt nu nog eens dat de klimaathiatus niet bestaat. De opwarming van de aarde ging ook tussen 2001 en 2013 gewoon door. Sterker nog: de opwarming van de aarde is in de afgelopen eeuw nooit gestopt. De mate van opwarming piekte kort na de Tweede Wereldoorlog en is in de laatste drie decennia min of meer constant met een opwarming van 0,08 graden Celsius per decennium.


Hoe zit dat?
De opwarming ging ook tussen 2001 en 2013 dus gewoon door, maar kreeg tegengas van fenomenen die een verkoelend effect hadden. Hierdoor leek het alsof de opwarming tot stilstand was gekomen. Maar in werkelijkheid ging de opwarming gewoon – gemaskeerd – verder. De vermeende klimaathiatus kwam vervolgens ten einde in 2014 toen El Niño de opwarming van de aarde een impuls gaf.

Volgens de onderzoekers moeten we er rekening mee houden dat toekomstige klimaatomstandigheden afhankelijk zijn van die ‘competitie’ tussen de antropogene opwarming en factoren die voor afkoeling zorgen. Mogelijk is daarin zelfs een cyclus te ontwaren.