Nooit meer beetgenomen worden. Nooit meer een wijntje kopen dat zogenaamd uit het goede wijnjaar 1994 komt, maar proeft als zeepsop. Het kan met behulp van de C14-methode. Dat concluderen wetenschappers. Gewapend met technologische snufjes halen ze de nepperds er zo uit.

Een Australisch onderzoeksteam heeft een test ontwikkeld waarmee snel en relatief eenvoudig kan worden vastgesteld uit welk jaar een wijn komt. Hierbij maken ze gebruik van de C14-methode (normaal wordt deze benut om prehistorische objecten te dateren) en de koolstof-isotopen die na de tests van de atoombom in de atmosfeer zijn blijven hangen. Heel concreet: de onderzoekers vergelijken de hoeveelheid koolstof-12 en koolstof-14 die in de druiven zit.

Koolstof
Net als andere planten absorbeert de druivenrank koolstof om te kunnen groeien. Koolstof-12 is de belangrijkste isotoop die wordt geabsorbeerd en is heel stabiel. Koolstof-14 wordt ook opgenomen, maar in kleinere en minder stabiele hoeveelheden en kan om die reden ook veel vertellen over het jaar waaruit een wijntje komt.

Atoombom
“Tot het eind van de jaren ’40 werd alle koolstof-14 in de biosfeer van de aarde geproduceerd door de interactie tussen kosmische straling en stikstof in de bovenste laag van de atmosfeer,” legt onderzoeker Graham Jones uit. “Dit veranderde aan het eind van de jaren ’40 tot aan 1963 toen explosies van atoombommen de hoeveelheid koolstof-14 in de atmosfeer flink verhoogden.” Toen de tests met de atoombommen stopten, werd gestart met de enorme verbranding van fossiele brandstoffen waardoor het effect van koolstof-14 minder werd. Koolstof-12 kreeg weer de overhand.

Betrouwbaar
Om te zien of een wijn echt aan de hand van de koolstofdatering kon worden beoordeeld, hebben de onderzoekers eerst de hoeveelheid koolstof-14 in de suikers die de wijn van alcohol voorzien, gemeten. Vervolgens werden deze metingen vergeleken met de radioactiviteit van bekende atmosferische monsters. Al snel bleek dat de methode bijzonder betrouwbaar was.

Volgens de onderzoekers is een methode die wijnen eerlijk beoordeeld geen overbodige luxe. Naar schatting bevat vijf procent van alle wijnflessen niet hetgeen op het label staat aangeprezen. Het is nog onbekend of en hoe de test straks praktisch gebruikt kan gaan worden. De methode is bijzonder wetenschappelijk en kan niet door iedereen worden uitgevoerd. Bovendien zijn de benodigdheden heel specialistisch en duur.