Tijdens de winter, dus zonder zonlicht. Terwijl het buiten -20 is. Chapeau!

Trots houden Duitse onderzoekers 3,6 kilogram sla, 70 radijsjes en 18 komkommers omhoog. Dit is hun eerste oogst. Veel boeren zullen er weinig van onder de indruk zijn. Tot ze zich realiseren waar deze onderzoekers gezaaid en geoogst hebben. Op Antarctica. Bij een temperatuur van rond -20.

Smaakt best
De onderzoekers hebben de groenten direct geproefd. En dat smaakte best. “Hij smaakt alsof we deze vers in de tuin hebben geplukt,” zo vertelt Bernhard Gropp over de sla.

Container
Maar de groente is natuurlijk niet in een tuin gezaaid en geoogst. In plaats daarvan groeide deze in een speciale container die onderdeel uitmaakt van het Neumeyer Station III van het Alfred Wegener Instituut. In die container moesten de onderzoekers er – zonder een sprankje zonlicht en terwijl de temperatuur buiten diep onder het vriespunt dook – radijsjes, sla, tomaten, komkommers, kruiden en paprika’s groot zien te brengen. Een hele uitdaging, waar ze sinds half februari zo’n drie tot vier uur per dag druk mee zijn. Maar dat harde werken werpt nu dus zijn vruchten af.

Aardbeien
De eerste sla, radijsjes en komkommers zijn geoogst en opgegeten. En ook de andere groenten doen het best. Je moet dan denken aan tomaten, paprika’s en kruiden zoals peterselie, basilicum en bieslook. De onderzoekers zijn er alleen nog niet in geslaagd om aardbeien – de lastigste plant die tot op heden naar de bijzondere kas op Antarctica is gehaald – te zaaien. Maar ze hebben goede hoop dat dat binnenkort ook gaat lukken. Over een paar maanden hopen de onderzoekers elke week tussen de vier en vijf kilo groente uit de kas te kunnen halen.

De kas op Antarctica. Hier groeien planten zonder zonlicht en potgrond. De planten worden elke vijf tot tien minuten bestoven met een mix van water en voedingsstoffen. Speciale lampen zorgen dat ze voldoende licht ontvangen. Ook wordt er extra CO2 in de kas gepompt. Afbeelding: DLR (CC-BY 3.0).

Alle inspanningen zijn niet voor niets. De onderzoekers die tijdens de Antarctische winter in het onderzoeksstation vertoeven, zijn maandenlang van de buitenwereld afgesloten en zijn al spoedig door hun verse groente en fruit heen. Een eigen kas waarin ze die verse ingrediënten kunnen verbouwen, is dan ook zeer prettig. Maar dat is niet de belangrijkste reden om hier – op dit afgelegen continent – een kas te bouwen. Het experiment moet namelijk vooral gezien worden als voorbereiding op langdurige ruimtemissies die eveneens vereisen dat astronauten onderweg en op locatie (de maan of Mars bijvoorbeeld) hun voedsel verbouwen. Maar hoe kun je dat het beste doen? Dat vogelen onderzoekers nu onder meer op Antarctica uit. En dat gaat niet altijd zonder slag of stoot, zo vertelt onderzoeker Paul Zabel. Zo kregen de onderzoekers de afgelopen weken te maken met kleinere systeemstoringen. Maar gelukkig konden die worden opgelost. Ook kregen de onderzoekers te maken met een sterke storm, waardoor ze tijdelijk de kas niet konden bezoeken. Op dat soort momenten werd er op afstand – vanuit Bremen – toezicht gehouden op de kas.