Het mysterie van het in Chili ontdekte, 15 centimeter lange skeletje met een kegelvormig hoofd is opgelost.

Ongeveer een decennium geleden werd in de Atacama-woestijn in Chili een opvallend skeletje ontdekt. Het is
slechts iets meer dan 15 centimeter lang en wordt gekenmerkt door een kegelvormig hoofd en botten die sterk doen denken aan die van een achtjarig kind. Ook telt het skelet slechts 10 ribben. Het is dan ook niet heel verwonderlijk dat velen lang dachten dat de resten niet menselijk waren: sommigen dachten dat het de resten van een primaat waren, anderen dachten zelfs dat ze een buitenaardse oorsprong hadden.

DNA
Maar een nieuw onderzoek rekent definitief af met die twee hypotheses. In het blad Genome Research schrijven onderzoekers dat ze erin geslaagd zijn om het genoom van Ata in kaart te brengen. En op basis daarvan kunnen ze met zekerheid concluderen dat het om de resten van een mens gaat: Ata heeft het DNA van een Homo sapiens. Daarnaast blijkt uit het onderzoek dat Ata van het vrouwelijk geslacht is.

Mutaties
Maar hoe is haar bijzondere uiterlijk dan te verklaren? Ook daarvoor zijn aanwijzingen in het DNA gevonden. Zo stuitten de onderzoekers op verschillende genetische mutaties die verband houden met groeistoornissen en botvervormingen. Sommige van deze mutaties waren al bekend. Anderen zijn helemaal nieuw voor ons.

Het onderzoek naar Ata begon in 2012 toen professor Gary Nolan – één van de auteurs van dit paper – een belletje kreeg van een vriend die dacht een ‘alien’ te hebben ontdekt. “Niemand had nog ooit zoiets gezien,” aldus Nolan. Onderzoekers zijn voornemens Ata nog verder te bestuderen, in de hoop meer te weten te komen over haar aandoeningen en tot nieuwe inzichten te komen waar moderne patiënten met bijvoorbeeld botbreuken hun voordeel mee kunnen doen. Maar Nolan hoopt tevens dat Ata ooit weer met respect begraven kan worden. Haar genoom wijst uit dat ze van Zuid-Amerikaanse afkomst is. Waarschijnlijk is Ata ook nog niet zo heel oud; afgaand op de intacte staat van haar skelet schatten Nolan en collega’s dat ze niet ouder is dan 40 jaar. “We weten nu dat het een kind is dat tijdens of kort na de geboorte stierf. Ik denk dat het terug zou moeten keren naar het land van oorsprong en daar begraven moet worden volgens de gebruiken van de lokale bevolking.”