Het aantal deeltjes koolstofdioxide in de atmosfeer is boven Antarctica door de grens van 400 ppm (deeltjes per miljoen) gegaan. Tot voorheen was de zuidpool de laatste plek op aarde onder de 400 ppm-grens, maar daar is nu een eind aan gekomen.

De inktzwarte mijlpaal werd op 23 mei gehaald. Dat is ruwweg drie jaar nadat er voor het eerst ergens ter wereld meer dan 400 CO2-deeltjes per miljoen in de atmosfeer werden gevonden, namelijk op Mauna Loa (Hawaii). De afgelopen drie miljoen jaar is het aantal CO2-deeltjes in de atmosfeer nog nooit zo hoog geweest.

De concentratie CO2 in de lucht boven de zuidpool.

De concentratie CO2 in de lucht boven de zuidpool.

Van de industriële revolutie tot nu
Voor de industriële revolutie in de negentiende eeuw, was de wereldwijde concentratie CO2 ongeveer 280 deeltjes per miljoen. De afgelopen 800.000 jaar fluctueerde de hoeveelheid CO2 in de atmosfeer tussen de 180 ppm (ijstijden) en 280 ppm (warme perioden). Onderzoekers weten al heel lang dat het aantal deeltjes stijgt. “Dat de grens van 400 ppm werd bereikt, was onvermijdelijk,” zegt Ralph Keeling, geochemist bij het Scripps Instituut voor Oceanografie. “Wat er vanaf nu gebeurt, dat bepalen wij. Het hangt er van af hoe afhankelijk we blijven van fossiele brandstoffen.”

Klimaatverandering en El Niño
Er is sprake van een verband tussen de toename van CO2-deeltjes en door de mens veroorzaakte klimaatverandering. CO2 is namelijk een broeikasgas, dat wordt uitgestoten tijdens het verbranden van fossiele brandstoffen en de uitstraling van warmte door de aarde tegengaat. De sprong omhoog wordt echter versterkt door El Niño. Dankzij El Niño wordt het normaal koele zeewater in de oostelijke Grote Oceaan flink verwarmd. Dit veroorzaakt wereldwijd extreem weer. Het is algemeen bekend dat bijvoorbeeld bomen CO2 opslaan. Wanneer een bos te maken krijgt met extreme droogte – en er bosbranden ontstaan – dan gaat er veel opgeslagen CO2 verloren. Deze koolstofdioxide komt in de atmosfeer terecht.

“Wij zullen tijdens ons leven niet meer meemaken dat de globale CO2-waarden onder de 400 ppm-grens duiken”, vertelt Pieter Tans, hoofdwetenschapper van NOAA’s Global Greenhouse Gas Reference Network. “En waarschijnlijk duurt het allemaal nog veel langer.”

Oplossingen
Gelukkig werken wetenschappers aan oplossingen om het aantal CO2-deeltjes in de atmosfeer te laten afnemen. Onlangs ontwikkelden wetenschappers een spons, die koolstofdioxide uit de lucht absorbeert. Hierdoor kan de CO2-uitstoot van kolencentrales aanzienlijk verminderd worden. Een nog betere oplossing komt uit de hoed van onderzoeker Michael Adams. Hij verwacht dat het in de toekomst mogelijk is om CO2 in de atmosfeer om te zetten in biobrandstoffen. Recentelijk kwamen wetenschappers op het geniale idee om CO2 in steen te veranderen. Een betere wereld begint bij jezelf. Lees hier vier manieren waarop jij klimaatverandering kunt aanpakken.