Dat suggereert genetisch onderzoek onder meer dan 112.000 Engelsen.

Er was een tijd dat de Neanderthalers en moderne mensen samen op aarde rondliepen en elkaar ook wel eens tegenkwamen. En soms leidde zo’n ontmoeting tot een heuse romance. Het nageslacht dat daaruit voortkwam, had zowel genetisch materiaal van de moderne mens als van de Neanderthaler in zich. En hoewel de Neanderthaler inmiddels allang is uitgestorven, is er in het genoom van alle niet-Afrikaanse moderne mensen tot op de dag van vandaag Neanderthaler-DNA terug te vinden.

Andere verschillen
Ongeveer twee procent van het genoom van niet-Afrikaanse moderne mensen bestaat uit Neanderthaler-DNA. En er is al veel onderzoek gedaan naar de invloed die dat DNA op ons mensen heeft. Eerdere studies daarnaar richtten zich vooral op de medische kant van het verhaal: welke impact hadden de Neanderthaler-genen op ziekten en ons immuunsysteem? Maar in een nieuwe studie – verschenen in het blad American Journal of Human Genetics – gooien onderzoekers het over een andere boeg. Zij keken welke invloed Neanderthaler-DNA wellicht had op de verschillen die er vandaag de dag tussen mensen zijn. Denk aan huidkleur en haarkleur, bijvoorbeeld.

Grote databank
Omdat Neanderthaler-varianten van genen (de onderzoekers noemen dat Neanderthaler-allelen) relatief zeldzaam zijn, moesten de onderzoekers hun handen zien te leggen op een databank met daarin de gegevens van heel veel mensen. En dat lukte. De onderzoekers gingen aan de slag met de UK Biobank. Deze dataset herbergt de gegevens van meer dan 112.000 mensen. De Biobank bevatte naast genetische gegevens van de proefpersonen ook informatie over uiterlijke kenmerken, dieet, gedrag en ziekten.

WIST JE DAT…

…we ons Neanderthaler-DNA wel aan het kwijtraken zijn? Lees hier hoe dat komt!

Bevestiging
Eerder onderzoek had al gesuggereerd dat menselijke genen die een rol spelen in de kleur van huid en haar sterk beïnvloed werden door Neanderthaler-DNA. En dit onderzoek kan dat bevestigen. “We kunnen nu laten zien dat de tint van de huid en het gemak waarmee iemand bruin wordt, net als de haarkleur beïnvloed wordt,” stelt onderzoeker Janet Kelso.

Verschillende tinten
De onderzoekers zagen dus dat meerdere verschillende Neanderthaler-allelen een bijdrage leverden aan de huid- en haarkleur van de bestudeerde moderne mensen. Maar wat ze pas echt verraste, was dat sommige Neanderthaler-allelen in verband gebracht konden worden met een lichtere huidskleur, terwijl andere Neanderthaler-allelen in verband gebracht konden worden met een iets donkerdere huidskleur. Hetzelfde gold voor de haartint. “Deze resultaten suggereren dat Neanderthalers verschillende tinten huid en haar hadden, net zoals mensen dat nu hebben,” concludeert onderzoeker Michael Dannemann.

Neanderthaler-DNA bleek daarnaast ook van invloed te zijn op slaappatronen en stemming. De onderzoekers wijzen erop dat zowel huid- als haarkleur, stemming en slaappatronen samenhangen met blootstelling aan zonlicht. Toen de moderne mensen tienduizenden jaren geleden in Eurazië arriveerden, liepen de Neanderthalers daar al duizenden jaren rond. De Neanderthalers hadden zich waarschijnlijk dan ook al helemaal aangepast aan het feit dat ze minder UV-straling ontvingen. Toen de Neanderthalers later seks hadden met moderne mensen zouden moderne mensen die genetische aanpassingen cadeau hebben gekregen. Omdat de aanpassingen zo van pas kwamen, bleven ze in de volgende generaties en tot op de dag van vandaag van invloed.