reuzeplug

U moet er niet aan denken, maar het kan gebeuren: een lek in een tunnel en water dat naar binnen gulpt. Om slachtoffers en grote schade te voorkomen, zou er op zo’n moment direct een enorme plug in het lekkende deel van de tunnel moeten kunnen worden geplaatst. In de VS hebben ze nu zo’n, opblaasbare, reuzenplug ontwikkeld.

Jaren geleden ontstond in een tunnel in Chicago die op dat moment niet gebruikt werd, een lek. Het water stroomde de tunnel binnen en binnen no-time stond het hele tunnelsysteem blank. Er vielen gelukkig geen slachtoffers, maar het duurde zes weken om de tunnel leeg te pompen en de schade bedroeg zo’n twee miljard dollar. Het incident drukte de overheid met de neus op de feiten: een lek in een tunnel behoort tot de mogelijkheden en als zoiets in een drukke tunnel gebeurt, is het leed niet te overzien.

Superplug
En dus werd er nagedacht over een oplossing. Waterdichte deuren die een deel van de tunnel afsluiten zodra er water binnenkomt, lijken een mooie oplossing. Maar om alle tunnels van zulke deuren te voorzien? Dat is duur en tijdrovend. En zo ontstond het idee voor een reuze-plug. Een klein pakketje dat als de nood aan de man komt vanaf een afstandje opdracht kan krijgen om zich op te blazen en een sectie van de tunnel af te sluiten, waardoor het water niet meer naar binnen kan komen.

Foto: MTAPhotos (via Flickr.com).

Foto: MTAPhotos (via Flickr.com).

Het resultaat
Met behulp van onder meer West Virginia University en ILC Dover – een bedrijf dat ruimtepakken voor NASA maakt – kreeg dat idee vervolgens handen en voeten. Het resultaat is een opblaasbare plug van bijna tien meter lang en ongeveer vijf meter breed. “Het is een compleet nieuwe technologie,” aldus projectmanager doctor John Fortune. “We gebruikten dezelfde ontwerp- en productietechnieken als wanneer we ruimtepakken en opblaasbare ruimtehabitats ontwikkelen,” voegt onderzoeker Dave Cadogan toe.

Onregelmatigheid
Het ontwikkelen van de plug was nog niet zo gemakkelijk. De wanden van een tunnel zijn immers zelden helemaal glad. Vaak bevinden zich op de wanden of het plafond buizen en wanden en als er een trein of metro door de tunnel beweegt, zijn er rails om rekening mee te houden. De plug moet zich ook daar min of meer luchtdicht omheen duwen om het water tegen te houden. Daarom maakten de onderzoekers een plug met een omtrek die ietsje groter is dan de tunnel zelf. Het extra materiaal stelt de plug in staat om zich om onregelmatigheden heen te slaan. Het komt echter wel heel nauw: er mag ook weer niet te veel extra materiaal gebruikt worden, want dan staat de ‘huid’ van de plug niet meer strak, maar heeft deze rimpels. En die rimpels kunnen ervoor zorgen dat water toch nog binnendringt.

Inmiddels is de reuzenplug al uitgebreid getest in een speciaal voor de gelegenheid gebouwde tunnel. Ondanks de enorme druk die het water op de plug uitoefende, hield deze stand. In theorie kan de plug ook gebruikt worden om te voorkomen dat rook of andere gevaarlijke gassen zich door een tunnel verspreiden.