De moeders krijgen het aan de stok met andere mannetjes die de paring proberen te verstoren.

De opvoeding zit er bij bonobo’s nog niet op wanneer de kinderen groot en volwassen zijn. Nee, ook het succes van de voortplanting valt onder de ouderlijke zorg. “We waren verrast om te zien dat de moeders zo’n sterke, directe invloed hebben op het aantal kleinkinderen dat ze krijgen,” zegt onderzoeker Martin Surbeck.

Bonobo’s
De onderzoekers observeerden wilde populaties bonobo’s in de Democratische Republiek Congo en chimpansees in Ivoorkust, Tanzania en Oeganda. En ze kwamen erachter dat de moeders het voor hun zonen opnemen als ze in een ruzie met een ander mannetje belanden. Maar daar blijft het niet bij. De moeders doen er namelijk alles aan om ervoor te zorgen dat paringspogingen van hun zonen slagen. Zo joegen ze andere vervelende mannetjes weg die de paring van hun zonen proberen te verstoren en grijpen ze in bij paringspogingen van andere mannetjes, zodat deze mislukken.


Wist je dat…

…bonobo’s en chimpansees elkaar in theorie zouden kunnen begrijpen? Onderzoekers hebben ontdekt dat beide soorten gebaren met dezelfde betekenis gebruiken.

Rang
Bovendien zetten bonobo-moeders met een hoge rang hun status graag in in het voordeel van hun zonen. Zo geven ze bijvoorbeeld hun zonen toegang tot populaire plekken binnen een sociale groep en helpen ze hen om een hogere mannelijke status te bereiken – en dus betere paringsmogelijkheden.

Dochters
Dochters komen er wat bekaaider van af. Zo hoeven zij niet op hulp van hun moeder te wachten. Zelfs niet bij het grootbrengen van hun nakomelingen. “In bonobo-groepen verlaten de dochters de inheemse gemeenschappen en blijven de zonen over,” legt Surbeck uit. “En de weinige dochters die wel in de gemeenschap blijven hangen, hoeven niet op de hulp van hun moeders te rekenen.”

De onderzoekers willen in toekomstig onderzoek achterhalen waarom de moeders zo bezig zijn met het paringssucces van hun zonen. Momenteel gooien ze het erop dat op deze manier de kans groter is dat hun eigen genen worden doorgegeven. “De vrouwtjes hebben een manier gevonden om het voortplantingssucces te vergroten, zonder zelfs meer nakomelingen te hoeven krijgen,” aldus Surbeck.