De organische moleculen zouden in de interstellaire ruimte, nog voor het zonnestelsel ontstond, gevormd zijn.

Met die theorie komen Franse onderzoekers op de proppen in het blad Monthly Notices of the Royal Astronomical Society. Hoe komen ze tot die conclusie? Nou, ze baseren zich onder meer op wat de Rosetta-missie ons over de totstandkoming van kometen heeft geleerd.

Organisch materiaal
Dankzij ruimtesonde Rosetta weten we dat ongeveer 40% van de massa van de kern van komeet 67P/C-G uit organische materialen – oftewel de bouwblokken van leven – bestaat. Hamvraag is natuurlijk waar die organische materialen precies vandaan komen. De Franse onderzoekers stellen nu dat ze ouder zijn dan ons zonnestelsel en al in de interstellaire ruimte zijn ontstaan.

Zonnenevels
Onderzoekers vermoeden eigenlijk al tientallen jaren dat in de interstellaire ruimte complexe organische moleculen te vinden zijn. Doorgaans is dat interstellaire organische materiaal vrij evenredig over de interstellaire ruimte verdeelt. Behalve dan in moleculaire wolken met een grote dichtheid, zoals de voorlopers van zonnenevels. In die wolken klonteren de organische moleculen namelijk samen. Uiteindelijk ontstaan uit deze zonnenevels zonnestelsels zoals dat van ons, met daarin planeten, maar ook kometen.

In 2014 kwam ruimtesonde Rosetta bij komeet 67P/C-G aan. Een primeur: nog niet eerder cirkelde er een ruimtesonde rond een komeet. De sonde vergezelde de komeet terwijl deze de zon naderde en bleef de komeet in de gaten houden tot eind september 2016. Toen maakte de sonde een geplande crashlanding op de komeet. Afbeelding: ESA / Rosetta / MPS for OSIRIS Team MPS / UPD / LAM / IAA / SSO / INTA / UPM / DASP / IDA.

Gemoedelijk samenklonteren
Dankzij de Rosetta-missie weten we dat die kometen ontstaan door het samenklonteren van steeds groter wordende deeltjes: eerst plakken kleine deeltjes aan elkaar en vormen zo kiezels en vervolgens klonteren die kiezels weer samen en dat proces gaat voort totdat er een komeetkern van enkele kilometers groot is gevormd. Dat proces verloopt overigens niet heel gewelddadig (met deeltjes die hard op elkaar botsen en dan fuseren), maar gaat er heel gemoedelijk aan toe. De onderzoekers stellen dan ook dat de organische moleculen die eerder in de pre-solaire zonnenevel huisden niet vernietigd zijn, maar waarschijnlijk in de deeltjes waaruit komeetkernen zijn opgebouwd, zijn opgenomen. En daar bevinden ze zich nu al zo’n 4,6 miljard jaar.

Analyse
Het onderzoek heeft verschillende implicaties. Zo zouden we meer te weten kunnen komen over het organisch materiaal in de interstellaire ruimte door monsters van een komeetkern te nemen en te analyseren.

Daarnaast heeft het onderzoek ook implicaties voor het ontstaan van leven. Want zoals gezegd zijn organische materialen de bouwblokken voor leven. En aangenomen wordt dat organische materialen in kometen een rol hebben gespeeld bij het ontstaan van leven op onze planeet: kometen zouden de organische materialen namelijk tijdens inslagen op aarde hebben afgeleverd. Als de oorsprong van dat organische materiaal inderdaad in de interstellaire ruimte ligt en dat organische materiaal inderdaad een rol heeft gespeeld in het ontstaan van leven op aarde, dan roept dat een interessante vraag op: zou het overvloedig in de interstellaire ruimte voorhanden zijnde organische materiaal dan middels kometen ook niet op heel veel andere planeten buiten ons zonnestelsel bouwblokken voor leven hebben afgeleverd?