Onderzoekers zochten uit hoe je jouw kansen op een Oscar kan vergroten. Amerikaan zijn, helpt. Net als spelen in een film over de Amerikaanse cultuur.

Wetenschappers van de universiteit van Queensland doken in de archieven van de Oscars en BAFTA’s (British Academy Film Awards). Ze gingen na wie er sinds 1968 genomineerd waren voor de prijs voor beste acteur/actrice en wie deze prijs vervolgens ook daadwerkelijk mee naar huis namen. In totaal bogen de onderzoekers zich zo over 308 Oscar-nominaties en 97 -winnaars en 331 BAFTA-nominaties en 97 -winnaars.

Amerikanen
Uit het onderzoek blijkt dat de acteurs die een Oscar of BAFTA wonnen opvallend vaak van Amerikaanse afkomst waren. Meer dan vijftig procent van de Oscars en BAFTA’s is sinds 1968 naar Amerikanen gegaan.

WIST JE DAT…

…een paar jaar geleden uit onderzoek bleek dat er tijdens de Oscar-uitreikingen steeds meer tranen geplengd worden? Ook zijn de toespraken langer geworden.

Dezelfde sociale groep
Verder blijkt uit het onderzoek dat acteurs een grotere kans hadden om een prijs te winnen, als ze deel uitmaakten van dezelfde sociale groep als de jury. Dat betekende dat de Amerikaanse acteurs 52 procent van alle BAFTA’s wonnen en 69 procent van alle Oscars mee naar huis namen. Terwijl de Britse acteurs zich zo’n 18 procent van alle Oscars en 34 procent van alle BAFTA’s mochten toe-eigenen. “Of we een gegeven prestatie als ‘uitzonderlijk’ bestempelen hangt niet alleen af van de objectieve kwaliteit van die prestatie,” stelt onderzoeker Nik Steffens. “Waarnemers zijn veel sterker geneigd een prestatie als werkelijk briljant te bestempelen als degene die presteert tot dezelfde sociale groep behoort als de waarnemer. In dit geval wonnen Amerikaanse acteurs 2 op de 3 Oscar-nominaties, maar bijna alle (4 op de 5) beschikbare Oscar-awards.”

Cultuur
Verder blijk je jouw kansen op een Oscar of BAFTA te vergroten door een film te maken die respectievelijk over de Amerikaanse of Britse cultuur handelt. Slechts 26 procent van de Oscar-winnaars speelde in een film die zich afspeelde in een niet-Amerikaanse cultuur. En ook een Britse acteur in een film over de Britse cultuur had een wel twintig keer grotere kans om een BAFTA-award in de wacht te slepen dan een Britse acteur in een film die over een andere cultuur ging. “De cultuur die een film vertegenwoordigt, is van invloed op de kans dat je een award wint en we zijn sterker geneigd om de prestatie van acteurs die tot onze sociale groep behoren te erkennen wanneer die prestatie zich afspeelt in een film die de cultuur van ‘onze sociale groep’ laat zien,” stelt Steffens.

Het onderzoek heeft niet alleen implicaties voor grote filmprijzen. “Wij bestudeerden wat ervoor zorgt dat een creatieve prestatie gezien wordt als uizonderlijk en ontdekten dat een gedeelde sociale groep een enorm verschil maakte,” aldus Steffens. “De resultaten van ons onderzoek hebben implicaties voor de waardering van creativiteit in het algemeen – we denken graag dat onze evaluaties objectief zijn, maar in werkelijkheid worden deze sterk beïnvloed door ons lidmaatschap van een bepaalde sociale groep.”