oog

Een tijdje geleden vonden onderzoekers in een Romeins scheepswrak pillen terug. En nu is eindelijk bekend waar de 2000 jaar oude pillen van gemaakt zijn en waar ze hoogstwaarschijnlijk voor dienden.

Ergens in de tweede eeuw voor Christus belandde het schip Pozzino voor de Italiaanse kust op de bodem van de zee. Het noodlot van toen blijkt het geluk van de archeologen van nu. In het schip zijn namelijk tal van hele interessante voorwerpen aardig bewaard gebleven. Zo stuitten archeologen enige tijd geleden op een rond doosje met daarin zes platte, grijze tabletten.

Mineralen
Direct werd vastgesteld dat de tabletten waarschijnlijk voor medische doeleinden werden gebruikt. Maar waarvoor dienden ze precies? Om dat te achterhalen, moesten onderzoekers zien te achterhalen welke stoffen er in de tabletten zaten. En dat is nu gelukt, zo schrijven ze in het blad Proceedings of the National Academy of Sciences. In de pillen bleken vooral de mineralen hydrozinkiet en smithsoniet overvloedig voor te komen. Ook zat er zetmeel in en troffen wetenschappers hars en plantaardige en dierlijke vetten aan.

De locatie van het scheepswrak. Afbeelding:

De locatie van het scheepswrak. Afbeelding: doi: 10.1073/pnas.1216776110, PNAS January 7, 2013 201216776.

Oogwassing?
De samenstelling en de vorm van de tabletten wijst erop dat ze gebruikt werden om kwaaltjes aan het oog te verhelpen, zo concluderen de onderzoekers. Mogelijk deden ze dienst als medicijn. Een andere mogelijkheid is dat ze een rol speelden tijdens een oogwassing: de onderzoekers wijzen erop dat het latijnse woord collyrium (oogwassing) afkomstig is van het Griekse κoλλυ´ρα wat zoveel betekent als ‘kleine ronde broodjes’. En dat beschrijft de vorm van de tabletten uitstekend (zie ook de foto’s hieronder).

De pillen. Foto's: PNAS/Giachi et. al.

De pillen. Foto’s: PNAS/Giachi et. al.

De ontdekking en analyse van deze pillen vertelt ons niet alleen iets over het verleden, zo benadrukken de onderzoekers. Wellicht kunnen wij ook nog iets leren van de medische kennis van de oude Romeinen. “Aangezien de focus tegenwoordig weer op natuurlijke stoffen ligt, kunnen onze gegevens leiden tot nieuwe onderzoeken en studies naar nieuwe therapieën.”