Wetenschappers hebben ontdekt dat speerpunten die enkele jaren geleden in Zuid-Afrika werden gevonden, zeker 500.000 jaar oud zijn. Daarmee zijn het de punten zo’n 200.000 jaar ouder dan de exemplaren die onderzoekers eerder aantroffen.

De scherpe punten – gemaakt van steen – werden door de oude mensachtigen op speren gezet. Dat kostte wat moeite en de mensachtigen moesten het maken van zulke speren dan ook plannen. Maar uiteindelijk was het ongetwijfeld de moeite waard. “Er is een reden dat moderne jagers met pijl en boog hun pijlen van zo’n scherpe punt voorzagen,” vertelt onderzoeker Benjamin Schoville. “Deze punten zijn in een combinatie met een stok zeer dodelijk. De vroege mensen leerden dat al veel eerder dan we dachten.”

Ouder
Er worden regelmatig punten van speren teruggevonden. Maar meestal zijn deze niet veel ouder dan 300.000 jaar. De punten die onderzoekers nu in Zuid-Afrika hebben aangetroffen, gaan daar ruim overheen. Blijkbaar werden de scherpe speerpunten al in het Midden Pleistoceen vervaardigd. In die tijd waren de Neanderthalers en moderne mensen er nog niet: het Midden Pleistoceen wordt geassocieerd met een andere mensachtige, namelijk Homo heidelbergensis. “Hoewel zowel Neanderthalers als moderne mensen speren met stenen punten gebruikten, is dit het eerste bewijs dat de technologie voor of omstreeks het ontstaan van deze twee soorten ontstond.”

WIST U DAT…

…de Neanderthaler mogelijke kunstjes afkeek van de moderne mens?

Verandering
Mogelijk moeten we onze denkwijze over de mensachtigen voor de Neanderthalers en moderne mensen herzien. “Het lijkt er nu op dat sommige kenmerken die we associëren met moderne mensen en verwanten al veel verder teruggaan,” stelt onderzoeker Jayne Wilkins. “Dit verandert de manier waarop we denken over vroege menselijke aanpassingen en vaardigheden nog voor het ontstaan van onze eigen soort.”

De speerpunten werden tijdens opgravingen tussen 1979 en 1982 teruggevonden. Wetenschappers hebben de punten nu nog eens onder de loep genomen en zijn er zeker van dat ze 500.000 jaar geleden door toedoen van mensachtigen tot stand zijn gekomen. “Wanneer punten gebruikt worden als speerpunten, dan levert dat op de top veel schade op en er ontstaan grote onderscheidende breuken,” vertelt onderzoeker Kyle Brown. De onderzoekers maakten zelf speerpunten en schoten deze met een boog weg. De schade die de punten daarbij opliepen, lijkt sterk op de schade die ook op de oude speerpunten is aangetroffen. “En we tonen aan dat ze niet gemakkelijk door andere processen tot stand kunnen zijn gekomen.”