hypernova

Astronomen hebben 23 sterren in het centrum van het Melkwegstelsel gevonden, die slechts 300 miljoen jaar na de oerknal zijn ontstaan. De sterren zijn daarom 13,4 miljard jaar oud.

De gevonden sterren zijn niet de eerste sterren in het universum. Ze zijn namelijk gevormd uit de restanten van een nog oudere reuzenster, die ooit is geëxplodeerd. “Deze sterren zijn ontstaan voordat het Melkwegstelsel is geboren”, vertelt Louise Howes van de Australische nationale universiteit. Haar onderzoek is gepubliceerd in het wetenschappelijke vakblad Nature. “De Melkweg heeft zich om deze sterren gevormd.”

De stokoude sterren bevatten weinig koolstof, ijzer en andere zware elementen. Dit is een indicatie dat de eerste sterren in het universum niet ontploften als normale supernova’s, maar als hypernova’s. “Bij een hypernova-explosie komt tien keer zoveel energie vrij als bij een supernova-explosie”, zegt Howes. Wetenschappers vermoeden dat sterren met weinig zware elementen makkelijker als hypernova exploderen dan als supernova.

Weinig zware elementen
Het is zoeken naar een speld in een hooiberg, toch? Er zijn immers vele honderdduizenden sterren in het centrum van de Melkweg. Klopt, maar astronomen hebben een trucje gebruikt om de metaalarme sterren op te sporen. Deze sterren zijn namelijk blauwer dan andere sterren, waardoor ze duidelijk opvallen. Negen van de 23 sterren bevatten duizend keer zo weinig zware elementen als onze eigen zon. Eentje heeft zelfs tienduizend keer zo weinig zware elementen. “Als je alle ijzer op de zon zou samendrukken tot de grootte van je vuist, dan bevatten sommige van deze stokoude sterren slechts een korreltje ijzer”, zegt Dr Andrew Casey van de universiteit van Cambridge. “De sterren zijn echt anders.”

Archeologisch onderzoek
Dit is niet het eerste archeologische onderzoek naar stokoude sterren in de Melkweg. Vorige week kondigden wetenschappers de ontdekking van stokoude witte dwergen aan, de resten van sterren die twaalf miljard jaar geleden hun hoogtijdagen beleefden.