fruitvlieg

Dankzij het feit dat vrouwelijke fruitvliegen in het noorden van de VS er verschillende sekspartners op nahouden, kunnen de mannetjes het hoofd boven water houden. Tot die opmerkelijke conclusie komen Engelse onderzoekers. Als de vrouwtjes niet met veel verschillende mannetjes seks zouden hebben, zou de populatie wellicht al lang zijn uitgestorven.

Fruitvliegen in het noorden van De VS zijn sterker dan de vliegen in het zuiden geneigd om er meerdere partners op na te houden. En nieuw onderzoek suggereert nu dat ze daar een goede reden voor hebben. De vliegen beperken zo het voorkomen van een X-chromosoom dat ervoor zorgt dat er enkel nog vrouwelijke fruitvliegen geboren worden. Dat genetische element komt in het noorden van de VS veel vaker onder fruitvliegen voor dan in het zuiden.

WIST U DAT…

SGE
Het zogenoemde egoïstische genetische element (SGE, selfish genetic element) probeert zichzelf te repliceren door sperma dat het Y-chromosoom bevat te doden. SGE heeft echter een bijwerking: mannetjes die dit gen bij zich dragen, produceren minder sperma. Vrouwelijke fruitvliegen houden rekening met dat probleem door met meerdere mannetjes te paren. Ze vergroten zo de kans dat een mannetje zonder het SGE – en dus met meer sperma – de vader van hun kinderen wordt. En zo voorkomen ze dat ze alleen maar vrouwtjes op de wereld kunnen zetten. “Als dit specifieke SGE zich naar elk mannetje in de populatie zou verspreiden, dan zouden er geen mannetjes meer geboren worden en zou de populatie – of zelfs de hele soort – uitsterven,” vertelt onderzoeker Tom Price.

Redding
En daarmee vormen deze overspelige vrouwtjes dus eigenlijk de redding van de soort. Dat blijkt ook uit experimenten. Tijdens die experimenten zorgden de onderzoekers ervoor dat de vrouwtjes slechts met één mannetje konden paren. Het SGE verspreidde zich daardoor razendsnel en binnen negen generaties waren de fruitvliegen uitgestorven.

SGE-genen komen niet alleen onder fruitvliegen voor. Ook andere organismen hebben ze en ze zijn er in tal van varianten. Eén ding hebben de genen gemeen: ze zijn egoïstisch. “Ze vergroten hun eigen succes terwijl ze de gezondheid van het individu en de soort beschadigen. Maar in dit geval hebben de vliegen een manier ontwikkeld om de invloed van het gen te beperken. Vrouwtjes met een hoog libido en mannen met veel sperma houden deze soort gaande.”