En zal binnenkort al zijn allereerste monster verzamelen.

Nadat de instrumenten op Perseverance vernuftige robotarm uitvoerig zijn getest, gaat de rover nu echt aan de slag: rotsen en stof afspeuren op bewijs van (voormalig) leven. Perseverance zal met behulp van röntgenstralen en ultraviolet licht gesteenten gaan bestuderen, om vervolgens in te zoomen op kleinere segmenten die mogelijk sporen van microbiële Marsmannetjes herbergen. En binnenkort zal Perseverance zelfs al zijn allereerste monster verzamelen.


NASA’s Perseverance-rover strekte zijn robotarm uit om rotsen te onderzoeken in een gebied op Mars met de bijnaam ‘Cratered Floor Fractured Rough’.

Jezero-krater
Perseverance landde op 18 februari in de Jezero-krater. Na een periode van acclimatisatie, startte het zeswielige wagentje in juni met zijn wetenschappelijke taken. Zo verkende hij een stuk kraterbodem van 4 vierkante kilometer dat de diepste en oudste lagen van de Jezero-krater bevat. Wetenschappers vermoeden dat de Jezero-krater miljarden jaren geleden een met water gevuld kratermeer was, waardoor het een uitstekende landingsplek voor Perseverance is. De krater is ondertussen allang uitgedroogd, waardoor de rover zich nu een weg baant over de rode, gescheurde bodem. “Waar is deze kraterbodem van gemaakt? En hoe waren de omstandigheden op die bodem?” Vraagt onderzoeker ​​Luther Beegle zich hardop af. “Dat vertelt ons veel over de vroege dagen op Mars, en mogelijk hoe Mars is gevormd. Als we een idee hebben van hoe de geschiedenis eruit ziet, zullen we ook beter begrijpen hoe groot de kans is dat we bewijs van leven vinden.”

PIXL
Als er echter ooit leven in de Jezero-krater was, zou het bewijs daar nog steeds kunnen zijn, zo betoogt onderzoeker Abigail Allwood. En die sporen van leven zou Perseverance zomaar eens aan het licht kunnen brengen met behulp van Planetary Instrument for X-ray Lithochemistry (kortweg PIXL). Met dit instrument zoekt de rover namelijk actief naar sporen van dode aliens. PIXL stuurt een röntgenstraal uit en analyseert vervolgens het licht dat terugkaatst. Dat teruggekaatste licht kan vervolgens vertellen wat voor materiaal er in gesteente en Marsgrond zit. En wat onderzoekers dan hopen te vinden, is een biofilm. Dat is eigenlijk niets anders dan afval dat bacteriën achter hebben gelaten. “Dit instrument leverde tijdens de testfase al onverwacht sterke wetenschappelijke resultaten op,” vertelt Allwood. Zo was het instrument al tijdens deze testfase in staat om de samenstelling van Marsstof te bepalen. “We hebben onze beste compositieanalyse ooit van Marsstof gehad voordat het zelfs maar naar steen keek.”

Voorproefje
Dit is nog maar een voorproefje van wat PIXL, in combinatie met andere instrumenten op Perseverance’ robotarm, zal onthullen. Om een gedetailleerd beeld van rotstexturen, contouren en samenstellingen te krijgen, kunnen PIXL’s kaarten van de chemicaliën in een rots worden gecombineerd met minerale kaarten, vervaardigd door het SHERLOC-instrument en zijn partner, WATSON. SHERLOC – een afkorting voor Scanning Habitable Environments with Raman & Luminescence for Organics & Chemicals – gebruikt een ultraviolette laser om mineralen in gesteente te identificeren, terwijl WATSON close-ups maakt die wetenschappers kunnen gebruiken om onder andere de korrelgrootte en textuur te bepalen. Op die manier hopen de onderzoekers te achterhalen hoe de rots werd gevormd.

Close-up van gesteente, genomen met behulp van de WATSON-camera, bevestigd aan het uiteinde van de robotarm. De foto is gemaakt op 11 juli 2021, de 139e Marsdag, of sol, van de missie. Afbeelding: NASA/JPL-Caltech/MSSS

Nu Perseverance daadwerkelijk is begonnen met zijn zoektocht naar microbiële Marsmannetjes en zijn robotarm in gebruik heeft genomen, is het natuurlijk de vraag wat Perseverance allemaal zal gaan aantreffen. Overigens heeft de rover al een interessant doelwit in het vizier. Zo maakt NASA bekend de laatste voorbereidingen te treffen om het allereerste monster van Mars-rots te verzamelen. Dit zal Perseverance doen in een verkend gebied dat ‘Crater Floor Fractured Rough’ wordt genoemd. De verwachting is dat de rover al ergens in de komende twee weken dit monster zal verzamelen; een proces dat waarschijnlijk zo’n 11 dagen in beslag neemt. “We zullen eerst de bovenste lagen van steen en stof weg schrapen, om een vers, niet-verweerd oppervlak bloot te leggen,” vertelt onderzoeker Vivian Sun. “Vervolgens blazen we dit schoon met onze Gas Dust Removal Tool. Daarna is het de buurt aan PIXL, SHERLOC en WATSON.”

Tijdens een toekomstige Sample Return Mission zullen de door Perseverance verzamelde Marsmonsters terug naar de aarde gebracht worden voor verdere analyse. Hoewel het natuurlijk heel spannend is dat Perseverance binnenkort zijn eerste monster verzamelt, is onderzoeker Ken Farley nuchter. “Niet elk monster dat Perseverance verzamelt heeft te maken met de zoektocht naar leven,” zegt hij. “We verwachten niet dat dit eerste monster definitief bewijs voor het al dan niet bestaan ervan zal leveren.” Wel denken de onderzoekers dat de organische stoffen in Crater Floor Fractured Rough heel waardevol zijn voor ons geologische begrip over deze regio. “En dat zijn dingen die we hard nodig zullen hebben om te weten te komen of er ooit leven op Mars heeft bestaan,” besluit Farley.