De baanverstoringen die ‘Planeet X’ veroorzaakt zouden ook toegeschreven kunnen worden aan kleine objecten die als botsauto’s tegen elkaar rammen.

Als er geen Planeet X bestaat, dan is dat een domper voor astronomen die de afgelopen jaren intensief op zoek zijn naar deze mysterieuze planeet. Vorig jaar vertelde astronoom Konstantin Batygin aan Scientias.nl dat Planeet X “waarschijnlijk binnen een paar jaar gevonden wordt“. De planeet zou tien keer groter zijn dan de aarde en een slordige 90 miljard kilometer van de zon verwijderd zijn.

Batygin en zijn collega Mike Brown zagen een paar jaar eerder dat verschillende Kuipergordelobjecten vreemde banen hebben. De Kuipergordelobjecten in kwestie hebben allemaal elliptische banen, maar volgen dezelfde richting in de fysieke ruimte. “De kans dat dit toeval is, is slechts 0,007 procent,” vertelde Brown in 2016. “Kortom: het kán haast geen toeval zijn. Er moet iets zijn dat de koers van deze objecten bepaalt.” En dat ‘iets’ is volgens Batygin en Brown dus Planeet X.

Toch denken professor Ann-Marie Madigan en haar team van onderzoekers hier anders over. Zij vermoeden dat een groep kleinere ‘ongebonden’ objecten verantwoordelijk is voor de baanafwijkingen. “Er zijn zoveel kleine objecten in de Kuipergordel”, zegt Madigan. “Wat kunnen ze met hun gezamenlijke zwaartekracht doen?”

Artistieke impressie van de rode dwergplaneet Sedna. Met een doorsnee van 1800 kilometer is Sedna één van de grotere hemellichamen in de Kuipergordel.

Student Jacob Fleisig klopte bij Madigan aan met een interessante theorie. Fleisig berekende dat veel objecten buiten de baan van Neptunus zich gedragen als de wijzers van een klok. Kleine objecten zijn secondewijzers en draaien sneller om de zon dan grotere objecten als Sedna. Sedna doet meer dan 11.000 jaar over een rondje om de zon en kun je dus het beste vergelijken met de uurwijzer van een klok. Op bepaalde momenten ontmoeten de wijzers elkaar. De kleinere objecten botsen met het grotere object. Deze interacties zorgen ervoor dat de baan van een Kuipergordelobject verandert van ovaal naar cirkelvormig.

Als deze theorie klopt, dan is er sprake van een cyclus. Regelmatig ontmoeten KGO’s elkaar, waardoor er meer verstoringen zijn. Op andere momenten staan de wijzers van de klok uit elkaar en is het redelijk rustig. Wellicht dat onze planeet tijdens deze piekuren vaker bestookt wordt met kometen en planetoïden, zoals het object dat 65 miljoen jaar de dinosauriërs uitroeide? “We zeggen niet dat dit patroon de dino’s heeft gedood, maar het is verleidelijk”, zegt Fleisig.

Bestaat er wel of geen Planeet X? Het blijft één van de meest spannende vragen in de wereld van de astronomie. Wat denk jij? Reageer onder dit artikel!