Dit trekt de bewoonbaarheid van de exoplaneten in twijfel.

TRAPPIST-1 is een ultrakoele dwergster die zich op een slordige 39 lichtjaar van de aarde bevindt. Rond de ster cirkelen zeven planeten. En sinds de ontdekking daarvan, zijn de verwachtingen hoog gespannen. Drie van deze planeten bevinden zich namelijk in de leefbare zone en kunnen dus vloeibaar water herbergen op hun oppervlak. Maar in een nieuwe studie trekken onderzoekers de bewoonbaarheid van deze planeten in twijfel.

Energetische deeltjes
De ster van het systeem – TRAPPIST-1A – blijkt extreem actief. Dit betekent dat deze enorme hoeveelheden hoge energetische protonen uitzendt – dezelfde deeltjes die het noorderlicht op aarde veroorzaken. De onderzoekers simuleerden hoe de krachtige deeltjes langs magnetische velden reizen. En ze kwamen erachter dat TRAPPIST-1 de planeten die zich in de leefbare zone bevinden, met deze hoog-energetische deeltjes bekogelt. De ster lijkt het vooral op de vierde planeet in het stelsel gemunt te hebben. “De flux van deze deeltjes kan tot wel 1 miljoen keer groter zijn dan de deeltjesflux op aarde,” zegt onderzoeker Federico Fraschetti. En dit maakt het een stukje onwaarschijnlijker dat er leven op de planeten voorkomt.


Getijden
De onderzoekers keken in een tweede studie ook naar de getijden op de exoplaneten. En ze kwamen erachter dat de planeten in het systeem zo dicht bij elkaar staan, dat ze mogelijk zwaartekracht op elkaar uitoefenen waardoor er getijden ontstaan. Een interessante gedachte. Want tot nu toe gingen wetenschappers er vanuit dat alleen de ster in het systeem getijden op de planeten zou kunnen veroorzaken.

Magnetisch veld
Het magnetische veld van de aarde houdt het grootste deel van de energetische protonen die uitgestraald worden door onze zon tegen. Maar om de krachtige deeltjes die uitgestoten worden door TRAPPIST-1 tegen te houden, zou het veld rond de planeten ontzettend sterk moeten zijn; zeker honderden keren krachtiger dan die van de aarde. Toch betekent dit niet gelijk dat leven op de exoplaneten uitgesloten is.

Bescherming
Waarschijnlijk hebben de meeste – zo niet alle – TRAPPIST 1-planeten een gebonden rotatie. Hierdoor zou steeds dezelfde zijde van de planeten gericht zijn op de moederster. Het betekent dat het op de ene zijde van de planeten altijd dag en op de andere permanent nacht is. “Misschien is de nachtkant nog steeds warm genoeg voor leven en wordt deze kant niet bespuwd met straling,” oppert onderzoeker Benjamin Rackham. Ook oceanen zouden mogelijk bescherming kunnen bieden tegen de hoog-energetische deeltjes. Dit komt omdat het water wellicht de protonen absorbeert voordat ze de bouwstenen voor leven vernietigen.

Onderzoek naar het systeem gaat door. “We moeten de mogelijkheid voor leven in deze systemen echt goed gaan begrijpen,” zegt Rackham. En hopelijk zal ook de aankomende James Webb Space Telescoop helpen om meer details over de zeven planeten rond TRAPPIST-1 prijs te geven.