Een plant heeft zonlicht nodig om te groeien. Wanneer andere planten het zonlicht bedekken, dan moet een gewas sneller groeien om zonnestralen te winnen. Oftewel: een plant werkt harder wanneer zij concurrentie krijgt. Dit beweren biologen van de Universiteit Utrecht. De nieuwe inzichten kunnen gebruikt worden om de opbrengsten in de landbouw te verhogen.

Planten kunnen kleine veranderingen in het dieprode deel van het zonlicht waarnemen die ontstaan als zonlicht reflecteert op planten die in de buurt groeien. Om niet in de schaduw van deze concurrenten te komen, groeien deze planten sneller naar boven. Eerder lieten Utrechtse biologen al zien dat het hormoon auxine bij deze versnelde groei een belangrijke rol speelt. Nu laten ze ook zien hoe dit hormoon op de juiste plek in de plant komt.

WIST U DAT…

Een speciaal eiwit transporteert het groeihormoon auxine van bovenaan de stengel tot in de wortels van de plant. Als andere planten in de buurt zijn, blijkt dit eiwit meer auxine naar de stengel te verplaatsen. “Dit eiwit past de strategie van de plant aan door het groeihormoon daar te brengen waar het nodig is”, vertelt Diederik Keuskamp, bioloog aan de Universiteit Utrecht. “De plant groeit hierdoor sneller omhoog en maakt zo meer kans om uit de schaduw van de concurrerende planten te blijven.” De biologen hebben naast het bestuderen van de plantencel ook de planten samen laten groeien met planten die het betreffende eiwit missen. Hieruit bleek dat de planten die het eiwit wel bezitten niet alleen groter werden, maar ook 40% meer zaadjes produceerden dan planten zonder dit eiwit.

Op akkers, waar slechts één soort gewas groeit, levert deze strategie echter geen voordeel op omdat alle planten op een zelfde manier versneld omhoog groeien. Onderzoeksleider Ronald Pierik: “Het versneld groeien van de planten vergroot de concurrentiekracht van een individuele plant maar kost wel energie. Door varianten van gewassen te verbouwen die het betreffende eiwit missen blijven de gewassen korter en kan mogelijk de opbrengst van de landbouw verhoogd worden.”