De beelden laten voor het eerst zien hoe koraal algen – die het koraal van kleur voorzien – buiten de deur zetten.

Koraal en algen werken nauw samen. Koraal voorziet de algen van een veilige plek om te leven en de algen voorzien koraal weer van voedingsstoffen. Het is een succesvolle symbiose. Tot het koraal te maken krijgt met stress (bijvoorbeeld hogere watertemperaturen). Dan wordt het koraal gedwongen de algen buiten de deur te zetten. En daarbij verliest het koraal zijn prachtige kleuren: het verbleekt. Wanneer de stress spoedig afneemt, kunnen algen het koraal weer koloniseren. Gebeurt dat niet, dan kan het koraal sterven.

Nieuw onderzoek
Hoewel we redelijk goed weten wat er gaande is wanneer koraal verbleekt, is minder duidelijk hoe koraal de samenwerking met algen precies opzegt. Hoe zet het koraal die algen buiten? Een nieuw onderzoek komt met een antwoord op die vraag.

Camera’s
Onderzoekers plaatsten koraal (Heliofungia actiniformis) in een aquarium. Vervolgens lieten ze de watertemperatuur in het aquarium over een periode van twaalf uur stijgen: van 26 naar 32 graden Celsius. Vervolgens bleef de temperatuur gedurende acht dagen op 32 graden Celsius hangen. Met behulp van camera’s keken de onderzoekers wat er precies met het koraal gebeurde.

Snel
“Wat echt interessant is, is hoe snel en gewelddadig het koraal de symbionten (de algen, red.) buitenzet,” stelt onderzoeker Brett Lewis. “De H. actiniformis begon de symbionten binnen twee uur nadat we de watertemperatuur lieten stijgen, af te stoten.”

Lancering
Maar hoe stoot het koraal de algen dan precies af? De beelden laten het – voor het eerst – prachtig zien. Het koraal blaast zichzelf als het ware op, zodat het 340 procent groter wordt dan normaal. Vervolgens trekt het koraal zich weer heel snel samen en daarbij worden de algen als het ware gelanceerd.

Het koraal blaast zichzelf op om de algen te verwijderen. Afbeelding: Brett Lewis (Queensland University).

Het koraal blaast zichzelf op om de algen te verwijderen. Afbeelding: Brett Lewis (Queensland University).

Verbleking van koraal is een wereldwijd probleem. En zelfs het stokoude en wereldberoemde Great Barrier Reef heeft ermee te maken. Meer inzicht in het proces is belangrijk als we verbleking en afsterving van het rif willen voorkomen.