Voor de gewone man is het weinig schokkend, maar voor wetenschappers staat de wereld even op zijn kop. Het meestgebruikte gereedschap in de biologie en chemie – de traditionele petrischaal – is voor altijd en radicaal veranderd. Micro-organismen groeien er voortaan in 3D!

Petrischalen worden voornamelijk gebruikt om micro-organismen te laten groeien en te bestuderen. Maar ook is het een prima voedingsbodem voor diverse culturen, waaronder stamcellen. Dankzij wetenschappers van het Texas Medical Center in Houston zal dat echter nooit meer hetzelfde zijn.

Drie dimensies
Het onderzoeksteam heeft een nieuwe techniek ontwikkeld waardoor celstructuren voortaan in drie dimensies te volgen zijn. De wetenschappers keken verder dan de beperkingen van twee dimensies en besloten er één aan toe te voegen. En dat kan van grote betekenis zijn voor de biologie en chemie – de domeinen waar binnen met name veel met de petrischaal wordt gewerkt – maar ook andere wetenschappelijke gebieden profiteren mee. Doordat de cellen nu in 3D kunnen groeien, kunnen ze elke kant op gaan; ze zitten immers niet meer vast in een plat bakje dat hun vorm bepaalt. Hierdoor wordt het beeld van de culturen betrouwbaarder. Ook in het menselijk lichaam groeien ze bijvoorbeeld in 3D.

Zweven
Het systeem werkt als volgt: de culturen worden in magnetische velden losgelaten. Hier zweven ze als het ware rond en kunnen ze zich – zonder enige beperking – vermenigvuldigen. De cellen die hieruit voortkomen komen sterk overeen met die we in het menselijk lichaam aantreffen.

Goedkoop
Het grote voordeel van de 3D-methode is dat bedrijven en onderzoeksteams aanzienlijk goedkoper uit zijn. Er wordt jaarlijks enorm veel geld uitgegeven om tests in 2D uit te voeren. De nieuwe methode is veel goedkoper, simpeler en kan binnen korte tijd wereldwijd worden uitgerold.

“Er is een grote druk nu om manieren te vinden waarop we cellen in 3D kunnen laten groeien, omdat het lichaam ook 3D is,” legt onderzoeker Tom Killian uit. “Culturen die meer lijken op het natuurlijke weefsel leveren naar verwachting ook betere resultaten in pre-klinische tests voor medicatie. Als je de accuratie van medicijntests in een vroeg stadium met tien procent kunt verbeteren dan bespaar je naar schatting zo’n 100 miljoen dollar per medicijn.” Een volgende stap is nu het onderzoeken van de verdere praktische mogelijkheden van de ‘3D-petrischaal’.