Zodra het menselijk lichaam in de ruimte is, verandert de genexpressie radicaal.

Dat is één van de voorlopige conclusies die onderzoekers kunnen trekken op basis van de beroemde Twins Study.

De Twins Study
Deze Twins Study draait om twee Amerikaanse astronauten: Scott Kelly en zijn eeneiige tweelingbroer Mark Kelly. In 2015 vertrok Scott Kelly naar het internationale ruimtestation om daar een jaar te vertoeven. Zijn tweelingbroer Mark – die ook al eens naar het ISS afreisde – bleef in dezelfde periode op aarde. Het bood onderzoekers een unieke kans: ze konden de fysieke toestand van de broers monitoren om heel nauwkeurig vast te stellen wat zo’n verblijf in de ruimte nu met een menselijk lichaam doet.

Verschillende factoren
Tijdens het onderzoek werd naar tal van factoren gekeken. Bijvoorbeeld het microbioom van de broers (alle microben die in en op mensen leven), maar ook naar hormoonspiegels en gedrag (bijvoorbeeld perceptie en besluitvorming) en verschillende organen (onder meer het hart, de spieren en het brein). Ook was er aandacht voor de genexpressie: de manier waarop genen in cellen aan- en uitgeschakeld worden.

Genexpressie
En wat dat laatste betreft, zijn onderzoekers dus iets op het spoor. “Eén van de meest opwindende dingen die we hebben gezien terwijl we naar de genexpressie in de ruimte keken, was dat er echt sprake was van een explosie – alsof vuurwerk afging – zodra het menselijk lichaam in de ruimte komt,” vertelt onderzoeker Chris Mason. “In dit onderzoek zien we dat duizenden en duizenden genen de manier waarop ze aan- en uitgaan veranderen. Dat gebeurt zodra de astronaut in de ruimte is en een deel van die activiteit houdt ook nog even aan nadat de astronaut weer op aarde is.”

Het zijn voorlopige resultaten: de Twins Study wordt naar verwachting pas volgend jaar afgerond. En onderzoekers hopen voor die tijd nog veel meer te weten te komen over de genexpressie en andere veranderingen die in de ruimte in een menselijk lichaam optreden. Zo kunnen we helder krijgen welke problemen een langdurig verblijf in de ruimte kan veroorzaken en vervolgens op zoek gaan naar manieren waarop we die problemen kunnen voorkomen of verhelpen. Dat is van groot belang wanneer we astronauten op termijn naar verre bestemmingen zoals Mars willen sturen.