Nieuw onderzoek toont aan dat azijn dodelijk is voor een geduchte vijand van koraalriffen: de doornenkroon.

De doornenkroon is een zeester die gemiddeld zo’n 25 tot 35 centimeter groot wordt en bedekt is met stekels. De zeesterren hebben koraalpoliepen op het menu staan. Dat is normaal gesproken niet zo’n probleem en kan zelfs gunstig zijn: de zeesterren hebben een zwak voor snelgroeiende koralen en voorkomen zo dat deze de trager groeiende koralen overwoekeren.

Great Barrier Reef

In de jaren zeventig van de vorige eeuw had het Great Barrier Reef te maken met een doornenkroon-uitbraak. In het noordelijke deel van het rif waren per hectare wel 1000 doornenkronen te vinden. Ze ontdekten 150 riffen van koraal en lieten nog eens 500 riffen beschadigd achter.

Probleem
Maar de doornenkronen kunnen een probleem gaan vormen als hun aantallen explosief toenemen (zie kader). En dat hebben we de laatste decennia steeds vaker zien gebeuren. Waarom er steeds vaker sprake is van een explosieve populatiegroei is onduidelijk. Mogelijk heeft het iets te maken met voedingsstoffen die door de landbouw in het water belanden en leiden tot een toename van fytoplankton (het favoriete maaltje van de doornenkroonlarven).

Controleren
Om riffen te beschermen, probeert men het aantal doornenkronen dat zich nabij de riffen ophoudt, te controleren. bijvoorbeeld door de zeesterren naar de kust te brengen en daar te begraven of een giftig stofje in de zeesterren te injecteren. Maar wetenschappers hebben nu iets nieuws bedacht om de doornenkroon te bestrijden. En het is verrassend eenvoudig.

Azijn
De onderzoekers hebben ontdekt dat de doornenkronen ook doodgaan als je ze injecteert met een klein beetje azijn (zoals je dat gewoon in jouw keukenkastje vindt). “Zeesterren zijn simpele dieren die niet in staat zijn om hun interne zuurgraad te reguleren,” legt onderzoeker Mary Bonin uit. “Als je ze injecteert met witte azijn – dat azijnzuur bevat – dan sterven ze binnen 48 uur.”

Alleen de doornenkroon
Het voordeel van deze aanpak is dat het azijn alleen de doornenkroon en niet de rest van het zeeleven beïnvloedt. Zo zijn de onderzoekers er getuige van geweest dat vissen van de met azijn geïnjecteerde doornenkronen aten, zonder dat zij daar iets aan overhielden. “En onderzoeken die we voor en na de experimenten (het injecteren van doornenkronen, red.) uitvoerden, wijzen erop dat het geen invloed heeft op het aantal vissen.”

Goedkoop
Een bijkomend voordeel is dat azijn heel goedkoop is. Veel goedkoper dan de stofjes die vandaag de dag veelvuldig ingezet worden om de doornenkroon te bestrijden. Naar schatting kost het injecteren van een doornenkroon met 20 milliliter azijn (dat is genoeg om dodelijk te zijn) ongeveer 1 dollarcent.

De onderzoekers hopen dat het aantal doornenkronen met behulp van azijn gemakkelijker onder controle te houden is. Niet alleen in bijvoorbeeld Australië (waar het Great Barrier Reef onder de doornenkroon te lijden heeft), maar ook in armere landen die vaak niet het geld hebben om duurdere bestrijdingsmiddelen in te zetten.