zebravink

Een geliefde vinden, kost veel energie. Maar nieuw onderzoek stelt nu dat die energie niet tevergeefs is: liefde heeft nut.

Het vinden van een geliefde is best een hoop gedoe. Je moet flirten, op date, de ander het hof maken en zo af en toe een blauwtje lopen. Kortom: het kost allemaal een hoop energie. Evolutionair gezien kun je je afvragen waarom we zoveel tijd en energie in de liefde steken. We hebben immers evolutionair gezien maar één doel: zorgen dat onze genen op de aardbol blijven, oftewel voortplanten. Wat is evolutionair gezien dan het nut van liefde? Een gearrangeerd huwelijk – zonder de energieslurpende flirts en dates – zou bijvoorbeeld toch ook prima werken? Of heeft liefde naast de nadelen – het kost veel energie – ook nog voordelen als we kijken naar het ultieme evolutionaire doel: de voortplanting?

Kosten en baten
Het vraagt om een kosten en baten-analyse van de liefde. Om die te kunnen doen, richtten onderzoekers zich op de zebravink. Een vogeltje dat best veel met ons gemeen heeft. Het is monogaam en deelt de zorg voor de kinderen met zijn/haar partner. En niet elke zebravink heeft hetzelfde idee over wat een goede partner heeft. Sterker nog: vrouwtjes kiezen een partner op basis van hun eigen voorkeuren.

WIST JE DAT…

Speeddaten
De onderzoekers verzamelden voor hun onderzoek 160 zebravinken en lieten ze ‘speeddaten’. Dat speeddaten ging als volgt: de onderzoekers plaatsten twintig vrouwtjes in een kooi en lieten ze een partner kiezen uit twintig mannetjes. Zodra de vogeltjes een partner hadden gevonden, mochten een aantal stelletjes ‘lang en gelukkig samen leven’ en werden andere stelletjes uit elkaar gehaald. De stellen die uit elkaar werden gehaald, werden gedwongen een paar te vormen met andere zebravinken die ook van de partner die ze gekozen hadden, waren gescheiden. Zo ontstonden eigenlijk een soort ‘gearrangeerde huwelijken’.

Nageslacht
Vervolgens kregen zowel de gelukkige stellen als de gearrangeerde stelletjes de kans om zich voort te planten. De onderzoekers bestudeerden niet alleen het gedrag van de stelletjes, maar keken ook naar hun nageslacht: hoeveel eieren kwamen uit? En hoeveel jongen werden uiteindelijk gezonde volwassenen?

“In de nesten van zebravinken die niet voor elkaar gekozen hadden lagen bijna drie keer meer onbevruchte eieren en gingen meer eieren verloren”

De resultaten
Uit het onderzoek blijkt dat stelletjes die elkaar gekozen hadden 37 procent meer jongen die uitgroeiden tot gezonde volwassenen op de wereld zetten dan de stellen die tot een gearrangeerd huwelijk waren gedwongen. Ook lagen in de nesten van de gearrangeerde stelletjes bijna drie keer meer onbevruchte eieren, gingen meer eieren verloren en stierven meer jongen nadat ze uit het ei waren gekropen. De sterfte in het nest van de gearrangeerde stelletjes was het hoogst in de eerste 48 uur van het leven van de jongen. In die eerste 48 uur is de zorg van de ouders het belangrijkst en de mannetjes die deel uitmaakten van de gearrangeerde relaties waren minder ijverig. Ook waren er grote verschillen tussen de gearrangeerde huwelijken en de huwelijken uit liefde wanneer de onderzoekers keken naar de wijze waarop de vogels elkaar het hof maakten. Hoewel de mannetjes in gearrangeerde huwelijken net zoveel aandacht schonken aan de vrouwtjes als de mannetjes die hun partner zelf gekozen hadden, waren de vrouwtjes die hun partner niet zelf kozen een stuk minder ontvankelijk voor de avances van de mannetjes. Ook paarden de stelletjes die niet voor elkaar gekozen hadden minder vaak.

Stimulerend
De onderzoekers stellen dat de zebravinken een partner kiezen die ze ‘stimulerend’ vinden en wat een zebravink stimulerend vindt, verschilt van individu tot individu. Zo’n stimulerende partner vergroot de kans op een succesvolle paarpartij en moedigt de mannetjes aan om goed voor hun gezin te zorgen, waardoor de kans op gezond nageslacht groter wordt. In andere woorden: de persoonlijke voorkeuren van de zebravinken hebben nut. En dus heeft ook de energieslurpende zoektocht naar een partner die aan die persoonlijke eisen voldoet, nut.

Waarschijnlijk is dat alles ook de reden dat wij mensen zo’n werk maken van onze dates, zo stellen de onderzoekers. We hebben persoonlijke voorkeuren als het gaat om de perfecte partner. En we daten en flirten om een partner te vinden die bij die voorkeuren past. Dat is misschien een stuk omslachtiger dan het bed delen met de eerste en beste man die voorbij komt, maar blijkbaar hebben we dat gedrag ontwikkeld, omdat het de kans op gezond nageslacht vergroot. Evolutionair gezien heeft daten, flirten en trouwen uit liefde – hoe energieslurpend ook – dus zin.