theia

Onderzoekers zijn er nu bijna zeker van: de maan ontstond doordat een hemellichaam ter grootte van Mars op de aarde botste. Duitse wetenschappers hebben namelijk op de maan sporen van dit hemellichaam ontdekt.

De meeste onderzoekers zijn het er wel over eens dat de maan ontstond nadat de aarde – ongeveer 4,5 miljard jaar geleden – in botsing kwam met een ander hemellichaam. Dat andere hemellichaam zou ongeveer zo groot zijn geweest als Mars en wordt aangeduid met de naam ‘Theia’.

Isotopen
In het verleden hebben onderzoekers al verschillende pogingen ondernomen om de inslag te bewijzen. Meestal keken ze daarbij naar onder meer zuurstof- en titaniumisotopen op de maan en de aarde. De verhoudingen waarin deze isotopen voorkomen, variëren sterk in het zonnestelsel. Maar de verhoudingen op de aarde en de maan komen aardig overeen. Hoewel u misschien zou denken dat dit de inslagtheorie bevestigt, is dat niet het geval. Modellen van de inslag wijzen er namelijk op dat de maan voor het grootste deel uit materiaal van Theia zou zijn ontstaan. Men zou dus juist verwachten dat de verhouding waarin de eerdergenoemde isotopen voorkomen op de maan heel anders is dan op de aarde.

Wat als…

…de maan er niet zou zijn? Lees er hier alles over!

Zuurstofisotopen
Duitse onderzoekers hebben zich nu nogmaals over isotopen op de maan en op aarde gebogen. Ze gebruikten daarvoor monsters van de maan die tijdens de Apollo 11-, 12- en 16-missie verzameld waren. Ze keken naar de verhouding 17O/16O. Opvallend genoeg ontdekten de onderzoekers dat de verhouding van die zuurstofisotopen in de maanmonsters heel anders was dan in monsters die op aarde waren verzameld. “De verschillen zijn klein en lastig te detecteren, maar ze zijn er wel,” stelt onderzoeker Daniel Herwartz.

Zekerheid
“Dat betekent twee dingen: ten eerste kunnen we nu redelijk zeker zijn dat de gigantische botsing (tussen de aarde en Theia, red.) plaatsvond. Ten tweede geeft het ons een idee van de samenstelling van Theia. Theia lijkt vergelijkbaar te zijn met wat wij E-chondrieten noemen. Als dat klopt, kunnen we nu de geochemische en isotopische samenstelling van de maan voorspellen, omdat de maan een mix is van Theia en de jonge aarde.”

Onderzoekers hopen in de nabije toekomst te achterhalen hoeveel van Theia afkomstig materiaal precies in de maan zit. De meeste modellen schatten dat de maan voor 70 tot 90 procent uit materiaal van Theia bestaat. De overige procenten zijn afkomstig van de aarde. Er zijn echter ook modellen die stellen dat de maan voor slechts acht procent uit Theia bestaat. Dit nieuwe onderzoek suggereert dat de maan voor ongeveer de helft uit Theia bestaat, maar dat zal in de toekomst bevestigd moeten worden.