De ruimte voor iedereen toegankelijk maken. Daar moet Startram, een bijzonder lanceerplatform voor gaan zorgen.

Startram is een initiatief van dr. James Powell en dr. George Maise. De eerste naam komt u wellicht bekend voor van een heel ander ambitieus project: de magneetzweeftrein die onder meer in Japan wordt gebruikt. Startram borduurt voort op dat project.

Zweven door magneten

Hoe kan een trein zweven? Zowel aan de trein als aan de baan zitten magneten. De magneten op de trein en de baan stoten elkaar af, waardoor de trein gaat zweven. Daarnaast is er dan nog een magnetisch veld achter de trein dat de trein vooruit duwt. Voor de trein bevindt zich een magnetisch veld dat de trein vooruit trekt.

Magneetzweeftrein
De magneetzweeftrein maakt gebruik van een techniek die magnetic levitation oftewel maglev wordt genoemd. De trein loopt niet op de rails, maar zweeft er met dank aan magnetische kracht ietsje boven. Deze treinen hebben met deze techniek een aantal voordelen. Zo hebben ze geen wielen die afgeremd hoeven worden en zijn ze doordat een zwaar onderstel mist een stuk lichter. De trein komt in vergelijking met een reguliere trein dan ook veel sneller tot stilstand en trekt ook nog eens vlotter op. En doordat de trein zweeft, raken zowel de onderzijde van de trein als de rails minder snel versleten. Ook hebben de treinen een ontzettend grote snelheid: ze kunnen gemakkelijk meer dan 500 kilometer per uur rijden. In Japan zijn de treinen al volop terug te vinden. En ook andere landen zien wel wat in de techniek.

Klaar voor vertrek! Afbeelding: Startram.com

De ruimte in!
Maar daar houdt de ambitie van Powell niet op. Het is prettig dat de techniek met succes mensen van A naar B brengt. Maar maglev heeft veel meer in zich. Zo is er geen enkele reden voor de magneetzweeftrein om zich te beperkten tot horizontale reizen. Waarom ook niet verticaal? Waarom ook niet de ruimte in? En zo ontstond het idee voor het Startram Project.

Hoe werkt het?
Zoals gezegd wordt er met StarTram voortgeborduurd op de magneetzweeftrein. Net als deze trein wordt een ruimtevaartuig opgetild en versneld door middel van magneten. Een groot verschil is dat het ruimtevaartuig – in tegenstelling tot de huidige magneetzweeftreinen – zich in een vele kilometerslange tunnel bevindt. In deze tunnel heeft het ruimtevaartuig minder last van luchtweerstand en kan deze nog grotere snelheden behalen. Met behulp van magneten wordt gezorgd dat het ruimtevaartuig vlot door de tunnel beweegt en de wanden niet raakt. Als het aan Powell en zijn cohorten ligt, worden er twee generaties ontwikkeld. Gen-1 is een ruimtevaartuig dat alleen voorraden de ruimte inbrengt. Gen-2 kan zowel voorraden als mensen in de ruimte brengen. Het grootste verschil zit ‘m in de g-krachten. In Gen-2 lopen de g-krachten niet hoger op dan 2, terwijl Gen-1 met g-krachten van 20 tot 30g te maken krijgt. Gen-1 wordt eerst door een tunnel heengejaagd en verlaat deze op een hoog punt (bijvoorbeeld een bergtop) en wordt direct de atmosfeer ingeschoten. Gen-2 doet het iets rustiger aan en reist door een tunnel die zo’n 20 kilometer de hoogte in gaat. Het bemande ruimtevaartuig wordt dus vanaf een hoogte van 22 kilometer gelanceerd. De tunnel die naar die hoogte leidt, is niet al te steil en aanzienlijk langer dan de tunnel die Gen-1 gebruikt. Dat alles om de g-krachten zo klein mogelijk te houden. De bemande versie heeft een snelheid van ongeveer 8 kilometer per seconde.

Een bemande Startram. Afbeelding: NASA.

Klaar voor de start?
Het lijkt erop dat we op dit moment eigenlijk alles al in huis hebben om Gen-1 werkelijkheid te laten worden. We vroegen Jesse Powell (hij is de zoon van James Powell en werkt samen met zijn vader aan het StarTram Project) of die inschatting juist is. “We hebben de technologie,” bevestigt hij. “Je kunt vandaag de dag met de Japanse maglev die gebaseerd is op het werk van James Powell, reizen. In tegenstelling tot ruimteliften of exotische voortstuwingstechnologieën zijn alle componenten voor StarTram reeds aanwezig.” Powell erkent dat er heus nog wel wat beren op de weg zijn. “Maar de basale technologie is er. Wij kunnen dit doen.”

Hobbels

Wat zijn nu echte beren op de weg? Voor de Gen-1 is dat het leveren van voldoende energie om magnetische velden te creëren die het ruimtevaartuig voortduwen. Op het hoogtepunt vraagt dat om zo’n 100 gigawatt. Voor de Gen-2 is het oprichten van zo’n enorme buis de grootste uitdaging.

Goedkoop
Sterker nog, volgens Powell moeten we dit doen. Want Startram heeft nogal wat voordelen. Op dit moment is de ruimte ingaan enkel weggelegd voor de rijken der aarde of mensen die het geluk hebben astronaut te mogen worden. Met Startram moet daar verandering in komen. Lanceren wordt namelijk goedkoper dan ooit. Nu kost het lanceren van een halve kilo nog zo’n 5000 dollar. Startram kan het voor 50 dollar doen. En passagiers zouden slechts 5000 dollar voor een retourtje hoeven neer te tellen. De installatie bouwen, vraagt natuurlijk wel om een flinke investering: zo’n 60 miljard dollar. Maar naar verwachting hebben heel wat mensen 5000 dollar over voor een retourtje. En als er elk jaar één miljoen mensen met Spacetram de ruimte ingaan dan is de installatie er binnen twaalf jaar uit. En wat is nu één miljoen ruimtetoeristen per jaar als u bedenkt dat dertig keer zoveel mensen jaarlijks Disneyland binnenvallen?

Het lanceerplatform van de toekomst? Afbeelding: Startram.com

We want you!
Maar zover zijn we nog niet. Op dit moment is Startram namelijk niet veel meer dan een ambitieus project. Maar wel eentje van ons allemaal. “Het is een open source, een open hardware project waarbinnen we gewone mensen willen aanmoedigen om bij te dragen aan een project waarvan wij hopen en geloven dat het een nieuw tijdperk in de ruimte inluidt.” Alle bijdragen zijn van harte welkom. Van wetenschappers die een onderdeel van de theorie die aan Startram ten grondslag ligt, willen onderzoeken tot een advocaat die de juridische aspecten voor zijn of haar rekening neemt. “Een internationale lanceerfaciliteit die honderdduizenden tonnen per jaar in een baan om de aarde kan brengen, verandert de menselijke geschiedenis,” meent Powell. En dus raakt het ook vrijwel alle beroepsgroepen. “We hebben alle collectieve hersenkracht die we kunnen krijgen, nodig.”

Veiligheid

Vraagt u zich ook af hoe veilig Startram is? We vroegen het Powell natuurlijk! “Wij geloven dat gen-1 niet alleen goedkoper, maar ook veel betrouwbaarder is dan huidige lanceertechnieken (geen exploderende raketten, mislukte pogingen om in een baan om de aarde te komen, etc.).” De kans op een crash met Gen-2 zou vergelijkbaar zijn met de kans op een vliegtuigongeluk.

Overheid
Want alleen wanneer voldoende mensen Startram promoten, maakt het een kans. Startram wordt namelijk als het aan Powell ligt geen privaat initiatief. “Startram moet met het oog op de nationale en internationale veiligheid en de geopolitiek wel een internationaal programma worden. Dus moet het door veel overheden betaald worden. Overheden zijn kortzichtig en dus hopen we dat het Startram Project een krachtige populaire beweging wordt die politici dwingt om het goede te doen en de toegang tot de ruimte voor iedereen opent. Onthoud: in vergelijking met de kosten die het steunen van banken met zich meebrengen, is Startram een koopje!”

Maar is het uiteindelijk al het geld en die moeite waard? Powell denkt vanzelfsprekend van wel. “Ik denk dat onze bestemming in de ruimte ligt.” Volgens Powell bevinden zich op aarde geen grenzen meer die we moeten verkennen. “En verkenning en uitbreiding van ons leefgebied is waar mensen goed in zijn. Dus laten we dat koesteren! Ik betreur de krantenkoppen van vandaag de dag waarin staat dat NASA in ruimteprogramma’s snijdt. Ik geloof dat we op een kleine en precaire planeet leven. De ruimte geeft mij hoop.”