egeltjes

Wetenschappers hebben wel heel bijzondere rovers ontwikkeld om het oppervlak van manen en asteroïden te gaan bestuderen. Het zijn robotische ‘egels’ die uit een moederschip springen en op het oppervlak rond stuiteren. De ‘egels’ moeten de verkenning van de ruimte naar een hoger niveau tillen.

Het is een idee van Marco Pavone, werkzaam aan de universiteit van Stanford. Hij wil de robots en het moederschip gaan inzetten om bijvoorbeeld de maan Phobos te bestuderen.

Hoe werkt het?
Het is de bedoeling dat het moederschip – dat ongeveer zo groot is als een koffietafel – zich in een baan om Phobos begeeft. Vervolgens laat het moederschip op verschillende plekken de ‘egeltjes’ los. Deze ‘egeltjes’ zijn ronde, stekelige robots van ongeveer een halve meter breed. De robots springen uit het moederschip en stuiteren dan over Phobos. Ook nadat het moederschip zo’n ‘egeltje’ heeft losgelaten, blijven de twee met elkaar in contact staan. Zo weet het moederschip altijd waar de robotjes zich bevinden en kan het de robots opdracht geven om zich naar een bepaalde plek te begeven. De robots verzamelen ondertussen informatie over Phobos en sturen dit terug naar het moederschip, dat de informatie weer naar de aarde zendt. Wetenschappers analyseren de gegevens en kunnen op basis van die analyse weer besluiten om het moederschip opdracht te geven op een specifieke plaats nog een extra robotje naar buiten te gooien.

WIST U DAT…

…Curiosity onlangs nog fotografeerde hoe Phobos een hapje uit de zon nam?

Phobos
Het moederschip en de robots zijn bijzonder geschikt om manen en asteroïden te bestuderen. Pavone richt zich in eerste instantie op Phobos. Een hele bewuste keuze. Zo weten we eigenlijk nog vrij weinig van de maan. Eén van de belangrijkste vragen omtrent Phobos is of het een stukje van Mars is dat door een asteroïde-inslag in de ruimte is beland of dat het een asteroïde is die door de zwaartekracht van Mars ‘gevangen’ is komen te zitten in een baan om de planeet. Een analyse van het oppervlak van Phobos kan duidelijkheid bieden. En daarvoor zijn de robotische egeltjes bijzonder geschikt. Phobos heeft namelijk een zeer zwakke zwaartekracht en daardoor is het lastig om ‘gewone’ rovers (met wielen) op de maan in te zetten. De kans bestaat dat de wielen ongecontroleerd gaan draaien. De robotische egeltjes hebben dat probleem niet, omdat ze simpelweg geen wieltjes hebben. In plaats daarvan verplaatsen ze zich met behulp van drie roterende schijven in de egel. Deze schijven wijzen allemaal in een andere richting en stellen de robots in staat om heel gecontroleerd te bewegen in een omgeving waarin andere rovers al snel de controle zouden verliezen.

Bemande missie naar Phobos of Mars?
Het onderzoek naar de oorsprong van Phobos kan implicaties hebben voor de bemande ruimtereizen naar Mars die diverse ruimtevaartorganisaties op het programma hebben staan. Een bemande missie naar Mars is namelijk niet zonder risico’s. Dat komt met name door de enorme zwaartekracht van Mars waardoor de kans op een crash groot is en na afloop van de missie weer opstijgen van het Marsoppervlak veel energie kost. Phobos heeft zoals gezegd een beperkte zwaartekracht. Een landing op dit oppervlak zou dan ook iets minder risicovol zijn. En als blijkt dat Phobos inderdaad een stukje van Mars is dat door een inslag van een asteroïde is weggeslagen, zouden astronauten Phobos kunnen bezoeken om Mars te bestuderen. Of ze zouden Mars met robots kunnen bestuderen en deze vanaf Phobos kunnen besturen.

Prototype
Moederschepen en robotische egeltjes: het klinkt misschien allemaal nog een beetje futuristisch. Toch valt dat wel mee. Pavone en zijn collega’s hebben reeds een prototype van de egeltjes ontwikkeld. En binnen twee tot vier jaar hopen ze het moederschip te kunnen gaan testen. Binnen tien tot twintig jaar zou de missie vervolgens werkelijkheid moeten worden.

Of ruimtevaartorganisaties brood zien in de missie? Pavone denkt van wel. Hij wijst erop dat de informatie die het moederschip en de egeltjes verzamelen weer kan worden ingezet om verre bemande ruimtereizen mogelijk te maken. “Er is een groeiende interesse in het verkennen van kleine hemellichamen.”