Wetenschappers hebben rond het zwarte gat in het hart van onze Melkweg een hele bijzondere ster ontdekt. De ster racet met ongelofelijke snelheden om het enorme zwarte gat heen: een rondje duurt slechts 11,5 jaar. En daarmee is het de snelste ster die ooit rondom dit zwarte gat is aangetroffen.

De ster heeft de naam S0-102 gekregen en verslaat de vorige recordhouder (S0-2) ruim. De ster S0-2 heeft namelijk zestien jaar nodig om een rondje rond het zwarte gat te voltooien. Overigens zijn beide sterren heel speciaal: de meeste sterren doen er zo’n zestig jaar over om een rondje rond het zwarte gat te maken.

Einstein
De vondst van de ster is een welkome verrassing voor de onderzoekers. Ze willen de ster namelijk gebruiken om uit te zoeken of Albert Einsteins uitspraken over hoe zwarte gaten tijd en ruimte beïnvloeden, klopt. “Vandaag de dag zit Einstein in elke iPhone, want het GPS-systeem zou zonder zijn theorie niet werken,” vertelt onderzoeker Leo Meyer. “Wat wij willen uitzoeken is of je telefoon nog steeds zou werken als deze zich dicht bij het zwarte gat zou bevinden. De nieuw ontdekte ster brengt ons in een positie van waaruit we deze vraag in de toekomst kunnen beantwoorden.”

Zwart gat

Zwarte gaten ontstaan wanneer materie ineenstort en hebben zo’n enorme dichtheid dat niets aan hun zwaartekracht kan ontsnappen. Zelfs licht niet. Zwarte gaten zijn zelf dan ook niet waarneembaar. Toch kunnen we ze wel opsporen: door te kijken naar de invloed die ze op sterren hebben.

Meting
Einstein voorspelde dat massa tijd en ruimte verstoort. “De tango van S0-102 en S0-2 zal de ware geometrie van ruimte en tijd nabij een zwart gat voor het eerst onthullen,” voorspelt onderzoeker Andrea Ghez. “Laten zien dat de sterren in een elliptische baan om het zwarte gat cirkelen, vertelt ons de massa van dit supermassieve zwarte gat, maar als we nog preciezere metingen kunnen uitvoeren, kunnen we afwijkingen van een perfecte ellips zien en dat zijn tekenen van de algemene relativiteitstheorie (van Einstein, red.).” Als de theorie klopt, zal de beweging van de sterren wanneer ze het dichtst bij het zwarte gat komen aangetast worden en ook het licht van de sterren wordt dan verstoord.

We zullen nog wel even geduld moeten hebben alvorens we de theorie van Einstein kunnen testen. De ster S0-2 – die zo’n vijftien keer helderder is dan S0-102 – zal pas in 2018 het zwarte gat het dichtst naderen.