De dikke atmosfeer herbergt mogelijk dezelfde ingrediënten als de onze.

Dat blijkt uit een nieuwe analyse van gegevens die door ruimtetelescoop Spitzer zijn verzameld. “Wetenschappers hebben gedebatteerd over de vraag of deze planeet een atmosfeer heeft, zoals de aarde en Venus of alleen een rotsachtige kern en geen atmosfeer, zoals Mercurius,” vertelt onderzoeker Renyu Hu. En het bewijs voor een ‘aardachtige atmosfeer’ is nu overtuigender dan ooit.

Spitzer en simulaties
Spitzer bestudeerde de planeet met een camera die speciaal ontwikkeld is om infrarood licht te zien (dat wij mensen niet kunnen waarnemen). Veranderingen in de helderheid van infrarood licht verraadt hoe warmte zich over de planeet verplaatst. Op basis van de door Spitzer verzamelde gegevens simuleerden de onderzoekers een atmosfeer die de waargenomen warmte – en de distributie daarvan – het beste kon verklaren. Het resultaat was een atmosfeer met ongeveer dezelfde dichtheid als die van de aarde, die bovendien stikstof, water en zelfs zuurstof kan bevatten.

55 Cancri e is twee keer zo groot als de aarde: een superaarde dus! De planeet bevindt zich heel dicht bij zijn ster en heeft een dag- en nachtzijde: de dagzijde is permanent op de moederster gericht.

Lava
Eerder onderzoek suggereerde dat op het oppervlak van de planeet vloeibaar lava te vinden is. Aan de dagzijde van de planeet zou het vrijelijk in grote meren stromen. Aan de nachtzijde zou het stollen. Aangenomen werd dat de lava op de dagzijde straling van de moederster reflecteerde, wat weer bijdroeg aan de geobserveerde temperatuur van de planeet. Maar die lavameren zijn niet de beste verklaring voor de warmtedistributie op de planeet, zo stellen onderzoekers nu. Met lava gevulde meren die direct aan de ruimte worden blootgesteld – en waar dus geen atmosfeer boven hangt – zouden lokale ‘hot spots’ veroorzaken: plekken waar de temperatuur heel hoog is. Maar dat is niet wat we zien. “Als er lava is op deze planeet, zou het het hele oppervlak moeten bedekken,” aldus Hu. “Maar de lava zou aan het zicht onttrokken worden door een dikke atmosfeer.”

Wist je dat…

…55 Cancri e voor een deel uit diamanten bestaat? Die ontstaan in de koolstofrijke planeet door de extreme temperaturen en druk.

Verrassend
De ontdekking dat deze planeet een atmosfeer heeft, is best verrassend. Zo begrijpen de onderzoekers nog niet hoe deze superaarde een atmosfeer kan bezitten. 55 Cancri e bevindt zich immers heel dicht bij de moederster en men zou dan ook verwachten dat de planeet door de intense straling van de ster zou zijn gestript, oftewel van zijn atmosfeer zijn ontdaan. “Deze planeet begrijpen, helpt ons om grotere vraagstukken omtrent de evolutie van rotsachtige planeten te beantwoorden.”

55 Cancri e mag dan een atmosfeer hebben met ingrediënten die we ook op aarde aantreffen: je hoeft er geen leven te verwachten. De intense warmte van de moederster zorgt voor hoge temperaturen in de atmosfeer en op het oppervlak van 55 Cancri e. Aan de dagzijde moet je denken aan een gemiddelde temperatuur van zo’n 2300 graden Celsius. En aan de nachtzijde zo’n 1300 tot 1400 graden Celsius. De planeet kan dan ook geen vloeibaar water herbergen.