Het is de oudste tumor die tot op heden bij een mensachtige is ontdekt en suggereert dat kanker en tumoren geen moderne verschijnselen zijn.

De onderzoekers ontdekten de tumor in de wervel van een kind, behorend tot de soort Australopithecus sediba. Het kind leefde bijna twee miljoen jaar geleden.

Neanderthaler
Het is de oudste tumor die ooit bij een mens(achtige) is aangetroffen. De tumor – die goedaardig is – is vele malen ouder dan de oudste bij een mensachtige aangetroffen tumor die ons tot voor kort bekend was. De vorige recordhouder was een tumor in de rib van een Neanderthaler en was ‘slechts’ 120.000 jaar oud.

De wervels van de jonge Australopithecus sediba. Afbeelding: Paul Tafforeau (ESRF).

De wervels van de jonge Australopithecus sediba. Afbeelding: Paul Tafforeau (ESRF).

Kind
“De aanwezigheid van een goedaardige tumor in Australopithecus sediba is fascinerend,” stelt onderzoeker Patrick Randolph-Quinney. “Niet alleen omdat we deze in de rug hebben aangetroffen – een extreem zeldzame plek voor een dergelijke aandoening bij moderne mensen – maar ook omdat we deze bij een kind hebben aangetroffen.” Nog niet eerder is in fossiele resten van een jong individu deze ziekte gezien.

Kanker
De onderzoekers beschrijven de goedaardige tumor in het blad South African Journal of Science. In datzelfde blad is ook een artikel te vinden dat draait om een voetbotje dat zo’n 1,7 miljoen jaar oud is en waarin een kwaadaardige vorm van kanker is aangetroffen. Aan welke soort het botje toebehoorde, is niet helemaal duidelijk, maar het moet in ieder geval om een mensachtige gaan. Het is het oudste geval van kanker dat ooit bij een mensachtige is aangetroffen.

Het door kanker aangetaste bot uit de voet. Afbeelding: Patrick Randolph-Quinney (UCLAN).

Het door kanker aangetaste bot uit de voet. Afbeelding: Patrick Randolph-Quinney (UCLAN).

Het onderzoek kan wel eens grote invloed hebben op onze kijk op kanker en tumoren. “Er werd aangenomen dat deze soorten kanker en tumoren moderne ziektes zijn en deze fossielen laten duidelijk zien dat dat niet klopt,” stelt onderzoeker Lee Berger. Hij wijst er bovendien op dat aangenomen wordt dat kanker en tumoren bij moderne mensen een consequentie is van een langere levensduur. Iets wat ook niet lijkt te kloppen nu een tumor bij een jong kind dat bijna 2 miljoen jaar gelden leefde, is aangetroffen. “De geschiedenis van deze soorten tumoren en kanker is duidelijk veel complexer dan we eerder dachten.”